'Gestresste bavianen' in de beach-trein

Zaterdagnacht reed de beach-trein voor het laatst deze zomer van Perpignan naar Rotterdam. Aan boord een complete discotheek, een bar met biertap, en driehonderd jonge Nederlandse passagiers. “Het is instappen en meteen stappen.”

PERPIGNAN/ROTTERDAM, 17 AUG. “I did it”, staat op het T-shirt van drie meisjes. “Hoe laat is het neuken?”, staat op dat van vier jongens. Het is zaterdagavond, en ze ontmoeten elkaar op het station van Perpignan in Zuid-Frankrijk. Ze kennen elkaar van de heenreis met de beach-trein. De meisjes zijn in Salou geweest, de jongens in Lloret de Mar. “Een week lang zuipen en feesten”, zegt Remco (23). De meisjes daar vielen wat tegen, hij heeft alleen gezoend. De terugreis duurt zestien uur, misschien dat hij de schade nog kan inhalen.

Om negen uur, een uur te laat, vertrekt de trein. Uit de geluidboxen in de coupés klinkt de zomerhit 'Sex on the beach'. Maurice (19) uit Voorhout loopt in een ruk door naar de discowagon. Daar is een discjockey van Radio 538 aan het draaien, en daar is bier. Als hij in tien dagen veertien uur geslapen heeft, is het veel, zegt hij. Op de heenreis had hij een paar pilletjes geslikt. Die zijn nu op. “Maar van drank blijf je ook wakker.” Met onbloot bovenlijf danst hij door de wagon.

Zijn vriend Pieter zit op een bankje aan de zijkant, alleen zijn armen dansen. De muziek, vooral top-vijftighits, bevalt hem niet. Hij houdt meer van mellow en trance. Dat soort muziek draai ik met opzet niet, zegt de discjockey. “Daar raken ze te opgefokt van.” Op de vraag of hij een leuke vakantie heeft gehad, steekt Pieter drie vingers in de lucht. Elke vinger staat voor een meisje. Twee Italiaanse en een Nederlandse. Maurice had maar een vriendinnetje, een Italiaanse. “Maar ik hou meer van Hollandse meisjes. Die willen de bodem van je hart zien, die willen je leren kennen. Zo ben ik ook.”

Elektricien Pieter en kok Maurice zaten in een hotel in Callela aan de Spaanse kust. Touroperator Funtime regelde de reis, de transfer en het hotel. Zelfs het eten was verzorgd. Pieter: “Elke avond stonden er bakken vreten klaar waar je uit kon kiezen.” Smerige troep, vond hij het. “Ze hebben niet eens aardappels.” Spanjaarden hebben ze niet gezien, alleen Nederlanders. “Dat schept een band”, zegt Maurice. “Ik kan ook wel op vakantie naar Hongarije gaan, maar daar verstaat niemand me. Dan voel ik me eenzaam.”

De tien treinstewards tappen ondertussen onafgebroken door. De meeste stewards zijn student aan de horecavakschool, en nauwelijks ouder dan de passagiers. Zelf lusten ze ook wel een drankje. “Je moet je aanpassen bij het niveau van de reizigers, anders hou je het niet vol”, zegt Friso van der Land (21). Hij werkt veertig uur in een weekeinde, vrijdagnacht heen, en zaterdags weer terug.

Op een van de kleverige banken ligt een vrijend paartje. Jan Lips (60) en zijn echtgenote zitten er naast. Lips had gedacht dat er een bruin café was in de trein, het bleek een disco. Hij vermaakt zich wel, maar als zijn dochter nog zestien was geweest, had hij haar nooit mee laten gaan. “Ik ben altijd zuinig op haar geweest.”

Tegen twaalven wordt de stemming grimmiger. Een Ajax-fan en een Feyenoord-fan vechten een meningsverschil over Kluivert met hun vuisten uit. Steward Eric (22) grijpt in, hij is gevangenisbewaarder van beroep. Vorige week nog heeft hij een paar jongens in hun coupé opgesloten. Dat was nadat de wc, het fonteintje en de gang was ondergebraakt en nadat er zeven ruiten waren gesneuveld. Pieter heeft al een waarschuwing gekregen. Hij was een van de ruitenbrekers. “Ik struikelde”, zegt hij nu. Het struikelblok was een Marokkaanse jongen, de enige allochtoon aan boord. Die Marokkaan mag voor straf de hele terugreis de disco niet in.

Als de dansende meute zo hard op de grond stampt dat de wagon bijna ontspoort, gaat de muziek uit, en een waarschuwing van de bemanning volgt. Gooi je een blikje naar buiten, dan wordt het raam vergrendeld. Jongens die op perrons uit het raam hangen om Duitsers uit te schelden, krijgen een berisping. “We hebben geleerd van de vorige reizen, zegt Leo Weeber (44), de eigenaar van Euro-Express en de bedenker van de beach-trein.

Weeber reist deze laatste treinreis mee, om te kijken hoe het gaat. Hij had zich van tevoren niet gerealiseerd, zegt hij, wat er gebeurt als je een trein vollaadt met jongeren en bier, en dan vijftien uur gaat rijden zonder dat iemand een kant op kan. Dat is een tijdbom. Inmiddels heeft hij de ergte doemscenario's al eens gedroomd. De ruiten zijn groot genoeg om eruit te vallen, en de deuren kunnen open, ook als de trein rijdt. De jeugd op de ski-trein, die 's winters naar Oostenrijk gaat, is een stuk beschaafder, zegt hij. “Deze kinderen zijn toch een stel gestresste bavianen.”

De ogen van Maurice staan inmiddels wild. De meisjes die hij aanspreekt, schrikken van zijn opdringerigheid en draaien zich om. “Mijn leven zit vol vraagtekens”, krabbelt hij op een briefje. “Maar waar is de punt.” Zijn vrienden noemen hem overdag Maus, en 's nachts Waus. Soms voelt hij zich twee mensen, zegt hij. Dan wordt hij zomaar agressief. Als een bekende hem komt begroeten, doet hij het voor. Is hij Maus, dan staat hij op en geeft hem een hand. Is hij Waus, dan slaat hij hem zomaar op zijn bek.

Rampen zijn er deze zomer niet gebeurd, dus Weeber is tevreden. “We willen een alternatief bieden voor busreizigers. Honderdduizend man neemt elk jaar de bus naar Spanje. De trein is net zo goedkoop, maar een stuk leuker.” Een busreis naar Spanje is volgens hem pas een echte dodenrit. Hij is al plannen aan het maken voor de beach-trein van volgend jaar. Misschien een casino aan boord, of een compleet restaurant.

Luid protest klinkt als de discjockey de muziek definitief uitzet om even over tweeën. Steward Eric is streng. “Ik heb geen zin om die gasten tegemoet te komen.” Iedereen moet naar de eigen coupé. Het vrijende paartje dat nog steeds op de bank ligt haalt hij uit elkaar. Zij zit met haar vriendinnen in de zitcoués in het discogedeelte, hij bij zijn ouders in het classic-gedeelte aan de andere kant van de trein. Eric haalt om drie uur een van zijn collega's uit bed. Ze was eerder op de avond te dronken om verder te werken, maar ze moet nu wel de disco helpen schoonmaken voor het ontbijt van morgen, vindt Eric.

De nacht is rustig verlopen, vinden de stewards. Ze serveren koffie en broodjes. Op de dico-banken wordt nu geslapen. Er is een stuk minder gedronken dan op de heenreis, dat scheelt. Weeber. “Ze smijten met geld. Op de heenreis kopen ze al voor duizenden peseta's bier.” Maar na twee weken drinken en dansen, is het geld op. “Nu zijn het makke lammetjes.”