Recensie

J.K. Rowling is op haar best in dit web van mysteries (●●●●)

Robert Galbraith Met haar vierde thriller onder pseudoniem bewijst J.K. Rowling zich weer als unieke schrijver. Haar typeringen zijn onovertroffen, haar locatiebeschrijvingen zijn veelzeggend en ze grossiert in amusante bijzaakjes.

Foto: EPA

In Lethal White heeft privédetective Cormoran Strike last van bindingsangst, ondanks zijn verrukkelijke vriendin Lorelei. Zijn partner Robin Ellacott heeft last van angstaanvallen – de Strike-aficionado weet hoe dat komt, uit het vorige deel.

Lethal White is deel vier in de serie van Robert Galbraith, een pseudoniem van J.K. Rowling. Zij schreef de Harry Potter-serie en daarna een grimmige roman over een vinexwijk op zijn Brits (The Casual Vacancy). Die slaagde maar half. Rowling begon opnieuw en kwam op haar pootjes terecht met wat zij nu eenmaal geweldig kan: romans in een reeks, over twee privédetectives. Hij is een Afghanistanveteraan, hompelend op een prothese want hij mist een been. Zij is verwikkeld in een vuile oorlog met haar verloofde, inmiddels echtgenoot.

Met private eye Cormoran Strike varieert Rowling op Harry Potter. Denkkracht als toverkracht en net als Harry is hij geboren in een omgeving waar ze niet op deze vrijbuiter zitten te wachten. De studieuze Robin is met haar gezonde verstand en drieste impulsen een duidelijk geval van Potters klasgenote Hermelien. Haar echtgenoot Matthew is een puntgave dreuzel.

Met Lethal White bewijst Rowling zich voor de zoveelste keer als een unieke schrijver. Haar typeringen zijn onovertroffen, haar locatiebeschrijvingen zijn veelzeggend en ze grossiert in amusante bijzaakjes. Zo gewiekst zijn haar rookgordijnen dat het verhaal soms hopeloos ingewikkeld dreigt te worden. Meestal sleurt ze de lezer met een onverhoedse wending weer bij de les. Haar macabere fantasie is feestelijk en haar satirische humor legt de zweep over het verhaal. Een misser zijn de vele verwijzingen naar Ibsens toneelstuk Rosmersholm. Het zijn hulplijnen. Vast belangrijk voor de auteur. De lezer schiet er niks mee op.

Psychotische zwerver

Net als de eerdere delen gaat Lethal White van start met de schim van een moord die door Strike wordt opgepakt, omdat hij begaan is met de figuur die ermee komt. Dit keer leidt het relaas van een psychotische zwerver naar cryptoanarchisten in een achterbuurt én naar de Houses of Parliament. Rowling maakte zich de lingo van de milieus eigen. Ze kent de motoriek van de mensen. Ze weet hoe ze ruiken, hoe ze doen, hoe ze laten. Hoe bang ze zijn.

In Career of Evil, het vorige deel, neigde Rowling naar de stijl van horror-meester Stephen King. Die maakt zichzelf bang en de lezer erbij en dat probeerde zij ook. Haar verhaal werd enger dan eng maar ook grof en onbeheerst. Rowling is op haar best als ze een web van mysteries weeft en dat zit weer goed in Lethal White. Ze is wreed, dat wel. Als er bloed moet vloeien, gebeurt dat. En altijd schrijnt de stomp van Strike.

Maar de taal geeft de doorslag, tot en met de ontknoping. Wat zegt iemand precies, wat staat er op dat boodschappenlijstje – daar mag de lezer nooit te licht over denken.

Met Lethal White breit Rowling/Galbraith verder aan de gezamenlijke geschiedenis van Robin Ellacott en Cormoran Strike. Gekwetste mensen. Hun vertroebelde liefde bloeit in hun beider verlangen om het kwaad pootje te lichten. Aan het slot van Lethal White zijn ze wijzer. Maar niet droever. Juist niet.

    • Joyce Roodnat