'Oeganda doet inval in Congo'

KINSHASA, 10 AUG. De regering van Congo heeft buurland Oeganda er gisteren van beschuldigd een invasie uit te voeren in het noordoosten. Een regionale topconferentie over de jongste militaire opstand in Congo, die dit weekeinde bijeenkwam in Zimbabwe, heeft niets opgeleverd.

Kabila's woordvoerder, minister van Informatie Didier Mumengi, zei gisteren in de Congolese hoofdstad Kinshasa dat twee kolonnes van het Oegandese leger, compleet met tanks, pantserwagens en trucks, in de buurt van het Albertmeer de grens met Congo zijn overgetrokken. Zij zouden op weg zijn naar de stad Bunia.

Diplomaten in Kinshasa kunnen het nieuws over een derde front in de militaire revolte tegen Kabila - naast de oostelijke provincies Noord- en Zuid-Kivu en de zuidwestelijke provincie Beneden-Congo - niet bevestigen, maar tonen zich niet verrast over het bericht. Net als Rwanda heeft Oeganda zich de laatste maanden zeer kritisch uitgelaten over het gebleken onvermogen van Kabila's regering om paal en perk te stellen aan de activiteiten van rebellen in Oost-Congo. In juli deden gewapende leden van de Geallieerde democratische krachten (ADF), een door Soedan gesteund amalgaam van tribale milities, resten van het anderhalf jaar geleden verslagen West Bank Nile Front en een plaatselijke moslimbeweging, vanuit Congo een bloedige overval op de stad Kasese, in het zuidwesten van Oeganda. De ADF opereert vanuit het ontoegankelijke Ruwenzorigebergte, op de grens tussen Oeganda en Congo, en heeft inmiddels een basis op Congolees grondgebied. Diplomaten vermoeden dat president Yoweri Museveni van Oeganda de Tutsi-rebellie in Congo aangrijpt om korte metten te maken met de ADF.

In het Oegandese Fort Portal staat een door Amerikanen uitgeruste militaire luisterpost, die troepenbewegingen in het gebied volgt en die volgens ingewijden informatie toespeelt aan bondgenoot Rwanda. Het staat intussen wel vast dat Rwandese geregelde troepen de Tutsi-rebellen in Oost-Congo bijstaan, alle ontkenningen van Rwanda ten spijt.

Het spoedberaad van zeven Afrikaanse leiders, dat zaterdag is gehouden in Victoria Falls, Zimbabwe, heeft weinig meer opgeleverd dan heftige verwijten over en weer tussen president Kabila en zijn Rwandese collega, Pasteur Bizimungu. Gastheer Robert Mugabe, president van Zimbabwe, gaf dit achteraf zelf toe. Bizimungu werd door Kabila beschuldigd van “agressie tegen Congo”, maar bleef volhouden - tegen alle aanwijzingen in - dat Rwanda op geen enkele wijze betrokken is bij de opstand in Congo.

“Kabila”, zei Bizimungu, “wil ons laten opdraaien voor zijn eigen mislukkingen.” Hij beschuldigde op zijn beurt Kabila ervan in Kamina, in de zuidelijke koperprovincie Katanga, zo'n 10.000 ex-soldaten van het Rwandese leger en van extremistische Hutu-milities een militaire opleiding te geven. Als Kabila zijn dreigement waarmaakt om “de oorlog naar Rwanda te exporteren”, zal “Rwanda keihard terugslaan”, aldus Bizimungu. Zimbabwe zal samen met Zambia, Namibië en Tanzania een 'vredescommissie' formeren die de mogelijkheden zal onderzoeken voor een bestand in Congo. Kabila heeft dit initiatief verwelkomd, maar beklemtoond dat er geen sprake kan zijn van een staakt-het-vuren, zolang de Rwandese troepen niet worden teruggetrokken van Congolees grondgebied.

De regering in Kinshasa zegt intussen op twee fronten de tegenaanval te hebben geopend: bij de oostelijke stad Bukavu, die sinds vorige week in handen is van Tutsi-rebellen en Rwandezen, en bij de zuidwestelijke garnizoensstad Kitona. Bronnen in de olie-industrie bevestigen dat de vorige week door opstandige legereenheden ingenomen oliehaven Muanda en de marinebasis Banana, zijn omsingeld door Kabilagetrouwe troepen. Vanmorgen waren er echter nog geen meldingen van gevechtshandelingen. (AFP, AP, Reuters)