AMERICAN ECONOMIC REVIEW

In Japan vergrijst de bevolking het snelst. In vergelijking met de bevolking in de leeftijdsgroep van 20 tot 65 jaar zal het aantal mensen dat ouder is dan 65 jaar verdubbeld zijn in 2020 en verdriedubbeld in 2050.

De vergrijzing bedreigt niet alleen de betaalbaarheid van de sociale zekerheid in de geïndustrialiseerde landen maar gaat ook vergezeld van het verschijnsel dat de arbeidsparticipatie van ouderen afneemt, omdat de sociale zekerheid zelf stimuleert om er metterdaad gebruik van te maken.

De American Economic Review vergelijkt de situatie in elf geïndustrialiseerde landen aan de hand van bijdragen van auteurs uit die landen, waaronder Nederland. In het inleidende overzicht schrijft het blad dat de verminderende arbeidsparticipatie van oudere werknemers het meest dramatische aspect is van de veranderingen op de arbeidsmarkt in de voorbije decennia. In de vroege jaren zestig was meer dan 70 procent van de mannen tussen 60 en 64 jaar in tien van de elf landen nog aan het werk. Midden jaren negentig was dat aandeel gedaald tot minder dan 20 procent in België, Italië, Frankrijk, en Nederland, tot 35 procent in Duitsland, en tot 40 procent in Spanje.

In de Verenigde Staten is het aandeel van oudere mannelijke werknemers in dezelfde periode verminderd van 82 tot 53 procent, en in Zweden tot 57. Japan vormt de uitzondering met een vermindering van 83 tot 75 procent.

In de Nederlandse bijdrage van Arie Kapteyn en Klaas de Vos staat dat de arbeidsdeelname van Nederlandse mannen boven de 65 jaar sinds 1960 is gedaald van 20 procent in 1960 tot 3 procent in 1985 en dat de Nederlandse statistici deze leeftijdsgroep sindsdien niet meer meetellen.

Het goede nieuws voor Nederland is dat de reserves van de pensioenfondsen het grootst zijn van alle OESO-landen, te weten 130 procent van het Bruto Binnenlands Produkt.

De vergrijzing in Duitsland houdt in dat de volgende generatie uit evenveel gepensioneerde als werkende mensen zal bestaan. De Duitse auteurs concluderen daarom dat hervormingen van het pensioensysteem steeds minder kans zullen maken omdat de gemiddelde kiezer over tien jaar vijftig jaar oud zal zijn.

De American Economic Review verschijnt vijf keer per jaar en is een uitgave van de American Economic Association, 2014 Broadway, Suite 305, Nashville, TN 37203, USA.

    • Herman Frijlink