Aidsvirussen aangetoond die multi-resistent zijn

ROTTERDAM, 30 JUNI. In het bloed van een Zwitserse en een Amerikaanse aidspatiënt zijn multi-resistente aidsvirussen aangetoond. De virussen zijn bestand tegen alle beschikbare klassen aidsmiddelen. Dat hebben virologen uit Genève en San Francisco gemeld tijdens een congres aan het Italiaanse Lago Maggiore.

Volgens dr. Ch. Boucher, arts/viroloog aan het Academisch Ziekenhuis Utrecht en mede-organisator van het Italiaanse congres, is de vondst een nasleep van de 'ouderwetse' behandelingsmethode die tot voor een jaar gebruikelijk was. “Er waren nog maar weinig medicijnen beschikbaar. De patiënt kreeg één medicijn, als dat niet meer werkte kreeg hij het volgende”, aldus Boucher.

Juist deze manier van behandelen geeft het virus de gelegenheid om langzaamaan ongevoelig te worden voor het eerste medicijn, dan voor het tweede en zo verder. Totdat er een virus is ontstaan dat ongevoelig is voor alle beschikbare medicijnen. Sinds ongeveer een jaar bestaat de standaardbehandeling van aidspatiënten uit drie medicijnen. Met deze 'triple-therapie' wordt het virus in verschillende stadia van zijn levenscyclus aangevallen. Daarmee is de ziekte beter te bestrijden en de ontwikkeling van een multi-resistente variant beter te voorkomen.

Volgens Boucher kunnen multi-resistente virussen het succes van de triple-therapie bedreigen. “Er zijn veel aidspatiënten die nog op de oude manier behandeld zijn. Uit metingen blijkt dat zo'n vier procent resistente virussen met zich meedraagt. Het gevaar bestaat dat zij die virussen overdragen op anderen. Als dat gebeurt zit je in de problemen, want hoe ga je deze patiënten behandelen?”

Dat probleem speelt onder andere bij de Amerikaanse patiënt bij wie nu het multi-resistente virus is aangetoond. Hij raakte besmet in een sauna in San Francisco, via een vriend die zo'n beetje alle medicijnen had geslikt. Het multi-resistente virus is ongevoelig voor zes van de twaalf beschikbare medicijnen, waaronder de veelgebruikte middelen AZT en 3TC (zogenaamde reverse-transcriptase-remmers) en de sinds kort beschikbare protease-remmers saquinavir, indinavir en nelfinavir. Het virus dat bij de Zwitserse patiënt werd aangetroffen was resistent tegen de drie verschillende klassen van beschikbare medicijnen. Voor beide patiënten is geen adequate therapie voorhanden.

Volgens Boucher wordt de bestrijding van het aidsvirus steeds meer een public health issue. “Veilige seks is nu nog belangrijker dan vroeger, juist wegens het gevaar dat er resistente virussen worden overgedragen. Daar moeten we op hameren. Door de komst van de triple-therapie is men de laatste tijd weer wat makkelijker gaan denken over seks. Er ontstaat een idee van 'ach, er kan me weinig gebeuren'. Als dat doorzet zouden we op den duur wel eens van een koude kermis thuis kunnen komen.”

    • Marcel aan de Brugh