Just Friends

Just Friends, Ned.3, 20.21-21.59u.

Wat ooit de luchtige variant van de nouvelle vague was, is in het onbekommerd nostalgische Just Friends van de Waalse producent, regisseur en scenarist Marc-Henri Wajnberg een soort vieille vague geworden.

Genietend verwijlt hij in het Antwerpen van 1959, met artistieke types in pittoreske appartementen die tintelend licht doorlaten, kwajongensachtige escapades, klagende buren tegen wie een lange neus wordt getrokken, een kunstenaarsvriendinnetje dat zorgeloos van het ene bed in het andere stapt, en - niet te vergeten - de jazz die af en toe weliswaar een weemoedig deuntje blaast, maar toch nooit echt in een existentiële crisis belandt.

Wajnberg is geen tobber; als de dood van een big band moet worden herdacht, zet hij liever twee cartooneske muzikanten in de branding van Oostende die met opgerolde broekspijpen staan te toeteren bij een uit zand opgetrokken lijkkist.

Voor zo ver het in Just Friends ergens over gaat - want af en toe meandert het maar zo'n beetje van de ene anecdote naar de volgende - gaat het over Jack, die overdag in de haven met bananen loopt te sjouwen en 's avonds af en toe in een Ellington-achtig orkest speelt. Maar zijn grote liefde is de bebop. Thuis hangt Charlie Parker aan de muur, en hij laat zijn eitje precies zo lang koken als één van diens opnamen duurt. En vaag verlangt hij naar Amerika, waar zijn idolen wonen en waar de schepen in de haven heen varen.

Jack heeft de slungelige paljas-gestalte van de acteur Josse de Pauw, die diep in zijn jas gedoken vergroeid is met zijn tenorsax, en daar menige ruige riedel op blaast - dankzij de grote Archie Shepp, die buiten beeld de muziek heeft gespeeld.

De Pauw, met zijn hangwangen en droevige-hondenblik, is het onbetwiste middelpunt van de film. Maar vlak ook zijn medespelers niet uit, vooral Claud Koener als de bedrijvige orkestleider die voortdurend concessies aan de burgermanssmaak bepleit, Ann-Gisel Glass als het hupse kunstenaarsvriendinnetje en Sylvie Milhaud als de gedesillusioneerde zangeres die zo graag naar Parijs zou gaan.

Allemaal dragen ze bij aan de ondanks alles toch zo optimistische sfeer, waar Wajnberg zich in wentelt. Het zou onzin zijn Just Friends, mede-gefinancierd door de NPS, een grootse film te noemen. Daarvoor hangt het allemaal iets te veel als los zand aan elkaar. Maar gecharmeerd ben ik er wel van, al is het maar om het voorgoed voorbije - net vóór de doorbraak van de rock & roll.

    • Henk van Gelder