Medicijn tegen Alzheimer belooft vertraging ziekte

ROTTERDAM, 16 JUNI. Voor het eerst is er in Nederland een middel geregistreerd voor de behandeling van de ziekte van Alzheimer - de meest voorkomende vorm van dementie op oudere leeftijd. Het gaat om rivastigmine, dat door de farmaceutische firma Novartis op de markt gebracht wordt onder de naam Exelon. Dit middel zou de achteruitgang bij Alzheimerpatiënten gedurende minimaal een half jaar vertragen.

Exelon is geen echt nieuw preparaat. Het remt de werking van het enzym acetylcholinesterase, net als het in veel landen (niet in Nederland) al enige jaren verkochte Tacrine. Beide middelen vertragen de afbraak van acetylcholine, een overdrachtsstof die in de geheugensystemen van de hersenen gebruikt wordt. Anders dan Tacrine, dat nogal eens leverproblemen veroorzaakt, lijkt Exelon weinig bijwerkingen te hebben.

De aan de Amsterdamse Vrije Universiteit verbonden neuroloog dr.Ph. Scheltens en de aan het Academisch Ziekenhuis Maastricht verbonden psychiater dr.F.R.J Verheij doen onderzoek naar de werkzaamheid van Exelon. Dr. Verheij waarschuwt voor al te veel optimisme.

“Het is absoluut geen doorbraak. Het middel heeft in bepaalde geheugentests een heel klein gunstig effect, na een half jaar drie punten op een schaal die loopt van nul tot zeventig. Wat we nu gaan onderzoeken is hoe dit kleine effect zich uit in het dagelijks leven, of mensen zich beter kunnen aankleden, een telefoontje kunnen plegen of zich beter voelen.”

In de toekomst hoopt Verheij het effect van Exelon te vergroten, bijvoorbeeld door combinaties met andere middelen of door er extra geheugentraining bij te geven.

Exelon is nog niet opgenomen in het Geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS) en wordt dus nog niet door het ziekenfonds vergoed.

De Alzheimer Stichting is blij met het nieuwe medicijn. Ze benadrukt echter dat de pil slechts een beperkt effect heeft voor een beperkte groep Alzheimer-patiënten. “De mensen moeten niet gaan denken dat de geheugenpil er nu is gekomen, want dan wek je valse verwachtingen”, meent M. Blom van de stichting. (ANP)