Laatste maatschap op Wall Street wil sneller groeien; Beursgang zakenbank Goldman Sachs

De gerenommeerde Amerikaanse zakenbank Goldman, Sachs & Co. gaat naar de beurs. Dat heeft het bedrijf gisteren bekendgemaakt.

NEW YORK, 16 JUNI. Na een weekeinde vergaderen heeft de Amerikaanse zakenbank Goldman, Sachs & Co. besloten een beursgang voor te bereiden. Daarmee komt, waarschijnlijk in het najaar, een einde aan de particuliere maatschap die Goldman Sachs altijd was. De bank zal 10 tot 15 procent van zijn aandelen publiek verhandelbaar maken. Dat levert naar schatting een bedrag op van 5 tot 6 miljard gulden. De rest komt in handen van de huidige partners en enkele investeerders van buiten.

Goldman Sachs maakte de stap gisteren bekend. Het bestuur had tot de beursgang besloten op grond van de steun dit weekeinde van een ruime meerderheid van de partners voor het plan. De bank liet echter nog niet veel details los. Een definitief voorstel, waarover alle partners zullen moeten stemmen, volgt in de loop van de zomer.

“Als beursgenoteerd bedrijf zal Goldman Sachs de financiële kracht en strategische wendbaarheid hebben om onze cliënten effectief van dienst te kunnen zijn, maar ook om doordacht te kunnen reageren op de zakelijke en concurrerende omstandigheden op de lange termijn”, aldus Jon Corzine en Henry Paulson, de twee topmannen van Goldman Sachs in een verklaring.

Een van de redenen van de bank om naar de beurs te gaan is om in elk geval het papieren kapitaal - aandelen - te hebben waarmee andere bedrijven kunnen worden overgenomen. Ook zal het gemakkelijker zijn om tot een fusie over te gaan. Goldman Sachs was een van de laatste echte zakenbanken, terwijl concurrenten als Morgan Stanley Dean Witter, Salomon Smith Barney en onlangs nog de CitiGroup, de afgelopen jaren zijn ontstaan uit fusies. Concurrenten die bovendien klaar staan om te profiteren van veranderende bankwetten in de VS, waardoor een bankbedrijf voortaan alle soorten financiele diensten mag bieden.

Goldmans beurswaarde wordt geschat op 25 tot 30 miljard dollar (50 tot 60 miljard gulden). De 10 tot 15 procent die wordt aangeboden zal naar schatting zo'n 3 tot 5 miljard dollar opbrengen. “Als ze naar de beurs gaan”, aldus financieel analist Ray Soifer van Brown Brothers Harriman, “is dat slechts voor een minderheidsbelang in het bedrijf, zodat ze de mogelijkheid hebben een waarde aan de aandelen te koppelen. Ook hebben ze dan voortaan de mogelijkheid om meer aandelen uit te geven voor overnames.”

Goldman Sachs heeft 187 partners en 211 junior partners. Wereldwijd heeft de bank ongeveer 11.500 werknemers. Een van de meest vooraanstaande economen op Wall Street op dit moment, Abby Joseph Cohen, is werkzaam bij Goldman, maar geen partner. De bank heeft verder een stal van analisten en bankiers die tot de top op Wall Street behoren. Die reputatie van de beste van de klas heeft het bedrijf ook altijd gehad.

Goldman Sachs begon in 1869 toen de immigrant Marcus Goldman alternatieve leningen verzorgde voor bedrijven. Banken waren duur en door de behoefte aan kapitaal was geld zelfs schaars. Goldman bemiddelde ook al vroeg bij internationale transacties. In 1882 werd Goldman Sachs een particuliere firma. De bank leidde in 1906 de aandelenemissie van Sears Roebuck ter waarde van 9 miljoen dollar. Vijftig jaar later bracht het Ford naar de beurs in de grootste emissie van destijds ter waarde van 657 miljoen dollar.

Sidney Weinberg van Goldman Sachs was een zwaargewicht op Wall Street en laveerde de bank door de crisisjaren. Weinberg zat in de raden van commissarissen van ongeveer veertig bedrijven en werd Mister Wall Street genoemd. Hij regeerde van 1930 tot 1969 en werd opgevolgd door Gustave Levy, die topman was van 1969 tot 1976. John Weinberg, zoon van Sidney, trad halverwege de jaren zeventig in zijn vaders voetsporen. Hij vertrok in 1990.

Na Weinberg traden Stephen Friedberg en Robert Rubin aan als co-voorzitters. Rubin bleef niet lang omdat hij naar Washington ging waar hij eerst economisch adviseur en later minister werd. Rubin is de officieuze ambassadeur van Goldman in het buitenland. Een bank waarvan de topman wordt gevraagd minister te worden onder een Democratische president moet wel goed zijn.

Rubin zei in 1990 bij zijn aantreden dat hij als een van zijn belangrijkste taken zag het 'sociale patroon' binnen de bank bijeen te houden. Na zijn vertrek naar Washington viel dat patroon het echter snel uiteen. In 1994 waren de resultaten zo slecht en was de onenigheid zo groot dat tientallen partners vertrokken. Voor Goldman Sachs verslechterde daarmee ook zijn kapitaalsbasis. Na de slechte resultaten ontsloeg de bank 15 procent van zijn werknemers, ofwel 1.400 man. Er kwamen ter aanvulling in 1994 overigens ook weer 57 partners bij. Dat de bedrijfsvoering van de bank in de afgelopen jaren onder het tumult binnenskamers nauwelijks heeft geleden, mag een wonder heten.

Een van de sterke punten van Goldman Sachs - behalve de reputatie - is het netwerk van contacten. De bank is zeer consistent en trouw en heeft relaties met tweederde van de grootste honderd Amerikaanse bedrijven. Cliënten als Sears Roebuck en Procter & Gamble, zijn er voor het leven. Dat Goldman de beursgang van Deutsche Telekom mocht begeleiden, had het deels te danken aan de succesvolle beursgang van Daimler Benz in New York in 1993. Daimler was het eerste Duitse bedrijf dat via Goldman een notering kreeg aan de New York Stock Exchange. Ook Ahold is een klant van de bank.

Hoewel driekwart van de winst nog uit de VS komt, wil Goldman Sachs internationaal verder uitbreiden - volgens critici iets te snel. Het tumult binnen het bedrijf in 1994 scheen daar deels mee te maken te hebben. Het succes van de Telekom-emissie in Duitsland is zeer belangrijk en past in de Europese strategie, maar meer succes in Azië zou welkom zijn. Wat dat betreft heeft de verbintenis met Sumitomo Bank nooit de opdrachten opgeleverd die Goldman in gedachten had.

Goldman Sachs is echter opnieuw bezig aan een recordjaar en boekte in de afgelopen twee kwartalen elk meer dan een miljard dollar winst. Vorige week had een fusie plaats tussen de banken Wells Fargo en Norwest. Curieus genoeg adviseerden bankiers van Goldman beide partijen, al had Norwest daarbij ook nog adviseurs van CS/First Boston. Goldman Sachs is op dit moment verder adviseur van de Zuid-Koreaanse regering, heeft goede contacten met China en is actief in Indonesië. De bank is reeds een primus inter pares. Wat voor geweldenaar er zal ontstaan na een beursgang en een overname of fusie is nog nauwelijks te voorspellen.

    • Lucas Ligtenberg