Terug in Twin Peaks

American Gothic (pilot), Veronica, dinsdag, 22.40-23.35u.

Het was nacht, aardedonker en we wandelden zwijgend langs de bosrand, mijn vader en ik. Links sloten bomen dreigend hun gelederen, rechts verlichtte om de zoveel tijd een paar koplampen spookachtig de verlaten, duistere weg. Het was geen pretje voor de bijgelovige ziel op deze decemberavond.

En toen die roep. Een angstaanjagend geluid door de naakte takken. De haren in mijn nek kwamen overeind, vanuit mijn vingertoppen vloog het kippevel naar mijn schouders.

Wat was dat geluid? En waar had ik het eerder gehoord? “Een uil”, sprak mijn vader droogjes, de ogen spiedend in de bomen. “Twin Peaks”, stamelde ik, als een idioot voor me uit. Twin Peaks, de macaber duistere televisie, waar zoveel enge televisiemomenten werden ingeluid door de roep van een uil. Zo geconditioneerd was ik, dat ik opnieuw doodsbang werd.

Voor het lichtblauw verkleurde lijk van Laura Palmer in een plastic zak, de dreigende, wiekende ventilator in het trapgat in haar ouderlijk huis, de duivelse grijns op het gezicht van Bob, de belichaming van het kwaad met zijn sliertige grijze haar, gehurkt onder de trap; maar bovenal de ogen van Laura, voor ze met een bijl vermoord werd door haar vader; de roep van een uil was voldoende het me te laten herinneren.

Het is bijna blasfemisch David Lynch's meesterwerk te vergelijken met de Amerikaanse televisieserie American Gothic die vanaf morgenavond wordt herhaald bij Veronica. Maar de serie komt in de buurt. Ook hier een slaperig stadje waar op het eerste gezicht alles onder controle lijkt. Ook hier een gruwelijke moord die de loop der dingen in een stroomversnelling doet belanden, en ook hier die dreigende, stroperige muziek. Maar ook de intelligente dialogen, indrukwekkende acteerprestaties en briljante oneliners komen een eind in de buurt.

In American Gothic komt het kwaad tot ons in de gedaante van de plaatselijke sheriff Lucas Buck. Deze demonische man beheerst de stad en iedereen is bang voor hem. De kijker krijgt bijna bewondering voor zijn innerlijke kracht en ongebreidelde manipulatieve talent, ware het niet dat hij het gemunt heeft op een tienjarig weesjongetje, dat in korte tijd zijn hele familie uitgemoord ziet. De sheriff heeft hier alles mee te maken.

Voordeel van American Gothic is, dat het veel minder subtiel is dan Twin Peaks. Anders zou ook deze serie weer onbarmhartig eng zijn. Zo is het openlijke geflirt met religieuze symbolen bijna lachwekkend. Het stadje heet bijvoorbeeld al Trinity, drieëenheid. Maar ook de kalkstenen engeltjes, de visioenen, de kerkmuziek en bloedende stigmata ontbreken niet. Het breekt even de spanning, zal de minder kritische kijker zeggen. Even weg uit de horror.

In Amerika veroorzaakte American Gothic opschudding omdat de serie te gewelddadig zou zijn. Tot groot verdriet van het clubje verstokte Gothniks dat zich al snel vormde, verborg CBS hem daarom al snel in het eerste seizoen op een laat tijdstip, en kuiste de engste scènes. Tot overmaat van ramp werden de afleveringen ook nog eens in een willekeurige volgorde uitgezonden, zodat er al snel geen touw meer aan vast te knopen viel. Inmiddels heeft het SciFi Channel zich over de serie ontfermt.

Ook in ons land krijgt de serie een tweede kans. Veronica zond hem vorig jaar al eens uit en herhaalt dat nu in het slappe zomerseizoen. Wederom is gekozen voor de gekuiste CBS-versie. Zo ontbreekt in de aflevering van dinsdag het wrede geluid van een brekende nek. Voor de liefhebbers overigens in latere afleveringen wel te horen, in flashbacks.

Het engste van de serie is echter niet gecensureerd. Dat is het stemmetje dat het kleine jongetje steeds waarschuwt, de stem van de geest van zijn vermoorde zusje. “Be careful Caleb, someone's at the door”, fluistert ze steeds in zijn oor als de sheriff in aantocht is.

En daarmee was het Twin Peaks-kippenvel sinds lang weer terug.

    • Japke-d. Bouma