Internationaal strafhof inzet conferentie

ROME, 15 JUNI. In Rome is vanmorgen een internationale conferentie geopend die moet uitmonden in de oprichting van een internationaal strafhof. Zo'n tribunaal zou moeten kunnen optreden tegen genocide, oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid.

“We hebben een kans om levens te redden en een bolwerk tegen het kwaad op te werpen”, zei Kofi Annan, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, in zijn openingstoespraak.

“Over heel de wereld moeten mensen weten dat er een hof is waarvoor iedere misdadiger zich moet verantwoorden, een hof dat een einde maakt aan de algemene cultuur van straffeloosheid en waarvoor ieder individu uit een regeringshiërarchie of een militaire commandoketen, zonder uitzondering, zich moet verantwoorden voor zijn daden”, aldus Kofi Annan.

Over de vraag hoe onafhankelijk een permanent internationaal strafhof hof kan opereren, wordt een fel politiek gevecht verwacht. Er bestaan grote meningsverschillen over de jurisdictie, de vraag wanneer tot vervolging wordt overgegaan, en de verhouding van het hof tot de Veiligheidsraad. Op tafel ligt een ontwerptekst van ruim 170 pagina's waarin honderden zinnen tussen haakjes staan, teken dat daarover nog verdeeldheid bestaat.

De Verenigde Staten en Frankrijk willen dat het hof onder controle komt van de VN-Veiligheidsraad. Die zou een vetorecht moeten hebben over justitiële onderzoeken. Ook twee andere permanente leden van de Veiligheidsraad, Rusland en China, neigen naar dit standpunt.

Het vijfde lid, Groot-Brittannië, pleit met een vijftigtal andere landen voor een sterke mate van onafhankelijkheid, om te voorkomen dat nationale regeringen misdadigers uit eigen land in bescherming kunnen nemen. Een groep Derde-Wereldlanden met India, Pakistan, Cuba, Colombia, Iran, Irak en Algerije wil een zwak hof, of zelfs helemaal geen.

Nederland is het enige land dat zich officieel kandidaat heeft gesteld om het tribunaal te huisvesten. Italië heeft eerder zijn belangstelling getoond. Verwacht wordt dat een besluit over de vestigingsplaats in de eerste twee weken van de conferentie wordt genomen.

De conferentie, die vijf weken zal duren, wordt gehouden in het hoofdkwartier van de FAO, de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties. Er nemen meer dan 150 landen en ongeveer 250 niet-gouvernementele organisaties aan deel.