Mobiele bellers financieren Ruslands ambities in ruimte

MOSKOU, 12 JUNI. Waar haalt Rusland zijn ruimteroebels vandaan? De grootmacht is bijna failliet; kompels die in geen jaar een kopeke hebben gezien komen van boven de poolcirkel naar Moskou om Jeltsins hoofd te eisen; de gezondheidszorg is zozeer uitgekleed dat ziekenhuizen de arme patiënten afblaffen in plaats van helpen; de Russen sterven langzaam uit (jaarlijks zijn er een miljoen minder). Maar het Kremlin moet er niet aan denken de Russische ruimtevaartambities op te geven.

Maar er is een probleem: nu deze week de laatste gastastronaut van de NASA uit het door schimmel aangetaste ruimtestation Mir werd geëvacueerd, is ook het huurcontract van 470 miljoen dollar beëindigd. De vluchtleiding en het ondersteunende personeel krijgen hun salaris niet meer op tijd uitbetaald: ze hebben nog 45 miljoen gulden tegoed. Wil Rusland - en dat wil het - mee blijven doen met het in aanbouw zijnde Internationale Space Station ISS, dan dient er snel vijf miljard gulden gevonden te worden.

Hoe vind je zo'n bedrag in een land dat smacht om een noodkrediet van het IMF? En áls er al geld zou zijn, moet je het dan de ruimte inschieten of aan de kompels geven, waarvan sommigen al zeventien maanden geen loon hebben gehad?

Een klein berichtje in de krant, tijdens deze benauwde dagen van Ruslands financiële koorddansen: “De regering vindt cash om verplichtingen voor het ISS te voldoen. De lancering van een Russische module ligt vijf maanden achter op schema, maar verdere vertragingen zullen niet optreden.”

Op welke geheime plek de miljarden gevonden waren, stond er niet bij. De Russische koersen bleven in een duikvlucht, dus had ook niemand tijd het zich af te vragen. Wel suggereerde de NASA dat de overjarige MIR, nu die geen melkkoe meer is, zo snel mogelijk in de dampkring dient op te branden, om het restje MIR-budget te kunnen aanwenden voor het gezamenlijke, nieuwe station. Waar bemoeiden de Amerikanen zich mee?

Nee, de ruimteroebels komen uit de ruimte: het plan is de capaciteit van in onbruik geraakte militaire communicatiesatellieten te veilen onder mobiele-telefoonaanbieders.

De tweede bron: het plan om de biepende en mobiel bellende Rus een 'ruimte-accijns' te laten betalen. “Die twee mogelijkheden werken we op dit moment uit”, bevestigt Nikolaj Jakoesjin, een medewerker van de regering, belast met ruimtevaart.

Op de vraag of er ook een mijnwerkersaccijns, een medische zorgaccijns of een Red-Ruslandaccijns komt is, luidt het antwoord: geen commentaar.