MAZEPPA

Mazeppa: Koor en Orkest van de Kirov Opera o.l.v. Gergiev (Philips 462 206-2).

Ivan Mazeppa was omstreeks 1700 het brein achter de onafhankelijkheidsoorlog van de kozakken uit de Oekraïne tegen tsaar Peter de Grote. Na tal van verwikkelingen werd het leger van opruiers gedecimeerd in de Slag bij Poltava. Aan deze tot de verbeelding sprekende opstand wijdde Poesjkin een omvangrijk gedicht, waaraan Tsjaikovski op zijn beurt het materiaal voor zijn opera Mazeppa ontleende.

In de opera is de politieke dimensie gemarginaliseerd, zijn strijd en samenzwering zelfs gedegradeerd tot één entr'acte. Mazeppa laat de 'hetman' van de kozakken van zijn wrede en immorele zijde zien: zijn bezitterige liefdesgevoelens voor Marija en zijn wraakgevoelens tegenover haar vader, die hij ter dood laat brengen, worden breed uitgemeten.

Als er tegenwoordig één dirigent is die de verstilde emoties en de luidruchtige geweldsexplosies, en vooral ook de wereld die daar in Mazeppa tussen ligt, muzikaal gestalte kan geven, is dat Valery Gergjev met zijn Koor en Orkest van de Kirov Opera. In Gergjevs Mazeppa is het orkest een welsprekende schaduw van de tekst - dat wat wordt verzwegen wordt op een aangrijpende manier gesouffleerd door de instrumenten.

Solistisch is deze Mazeppa schitterend bezet. Nikolai Putlin is met zijn geraffineerd ongepolijste stemgeluid een magnifieke titelvertolker. Irina Loskutova is een voorbeeldige Marija, in het bijzonder in het wiegelied waarmee de opera besluit. In de waan dat het een baby is, sterft haar jeugdliefde Andrej - ook al neergeschoten door Mazeppa - in haar armen.

    • Emile Wennekes