Verbeter opvang voor asielzoekers

De formateurs van Paars II willen de kwestie van de asielzoekers beter regelen. Men wil volgens het principe 'streng maar rechtvaardig' onheuse vluchtelingen effectiever weren en voor echte vervolgden ruimte laten. Aan het vluchtelingenverdrag wil men niet tornen.

Het zijn inmiddels vertrouwde geluiden. Nederland mag beslist niet te aantrekkelijk schijnen voor ontheemden, liever streng dan mild en liever rechtvaardig dan ruimhartig. Het vorige kabinet heeft deze lijn ingezet en het nieuwe kabinet zal haar doortrekken. Niets lijkt erger dan het per ongeluk doorlaten van iemand die alleen maar de honger is ontvlucht en de benauwdheid. En dus zal de asielzoeker niet het voordeel van de twijfel genieten, maar het nadeel. Mijn keuze is het niet, maar voor het moment lijkt het die van de politieke meerderheid.

Daarmee is niet gezegd dat dit nu alles is wat Paars II betreffende het asielbeleid kan regelen. Als men zich laat leiden door feitelijke en mogelijke maatschappelijke onrust, zou men ook werk moeten maken van de opvang. In ruim vier jaar wethouderschap voor vluchtelingenbeleid ben ik bij herhaling ontsteld door de wanprestaties van het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) en de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Telkens bleek het COA niet opgewassen tegen de aantallen asielzoekers. Dit leidde tot de beschamende taferelen van asielzoekers in maïsvelden en recent tot het idiote idee om asielzoekers met wat zakgeld op pad te sturen naar familie of kennissen.

Telkens bleek de IND niet in staat om binnen redelijke termijn asielgerechtigden van een status te voorzien. Dit leidde tot een voor gemeenten en corporaties beledigende en ontmoedigende leegstand van woningen die nota bene op verzoek van het rijk voor statushouders waren vrijgehouden. Terwijl wij dus een keurige en adequate organisatie opbouwden om de opvang in woningen te regelen, lieten de overheidsorganen zich telkens door de feiten overrompelen. “De Nederlandse Spoorwegen zijn door de vorst overvallen” moest ik dan denken. Het vriest wel elk jaar, maar dat hoeft een overheidsinstantie kennelijk niet te weten.

De afgelopen periode heb ik mijn ergernis binnenskamers gehouden, want ophef over iets met asielzoekers werkt tien tegen één in het nadeel van asielzoekers. Maar nu de kabinetsformateurs het beleid willen verbeteren, wil ik dit zeggen: verbeter de opvang. Zorg voor voldoende capaciteit. Ga uit van de grootste omvang van de laatste jaren, zeg 50.000. Richt daar het apparaat op in, de kamers en de bedden, de tolken en intakers, de begeleiders en verzorgers.

Plan het en organiseer het als het leger - tientallen jaren lang voor een eventualiteit op volle sterkte gehouden. En denk niet op voorhand dat dit duurder is dan de huidige praktijk waar hotels en bungalowparken gehuurd worden, mensen aangetrokken en weer aan de kant gezet, organisaties opgebouwd en weer afgebroken worden. Behandel het asielbeleid als een organisatievraagstuk. Wees voorbereid op wat zeker komt. Doe of het normaal is. En bespaar ons de periodieke paniek die nergens voor nodig is.

    • Herman Meijer