Actie tegen Albada riekt naar laster

In Frankrijk is grote commotie ontstaan over gerommel met een dure wijn uit 1995 bij een Château dat nu eigendom is van de Nederlander Eric Albada Jelgersma. Wat mag en wat mag er niet in de Bordeaux?

ROTTERDAM, 4 JUNI. De Franse Château Giscours, een prestigieuze Bordeauxwijn, is in opspraak geraakt. De aantijgingen betreffen onregelmatigheden die eind 1995 zouden zijn begaan. De huidige eigenaar, zakenman Eric Albada Jelgersma, is het mikpunt van een campagne op een uiterst kwetsbaar moment in het wijnjaar: tijdens het aanbieden van de jaargang 1997 en première tranche. De prijzen die dan worden betaald door de handel zijn bepalend voor de prijsontwikkeling van de wijn gedurende het daarop volgende jaar.

De prijzen van Bordeauxwijnen liggen op het ogenblik op een ongeëvenaard hoog niveau. Internationaal vinden wijnpers en importeurs dat deze prijzen veel te hoog liggen. Wat niet wegneemt dat de wijn wordt verkocht. Alleen al het idee dat er iets mis is met een wijn waarvoor veel geld is neergeteld (de Giscours '97 kost bij voorintekening bij wijnhandel Okhuysen in Haarlem 58,75 gulden per fles), zet de wereld van wijnmakers en wijnconsumenten op zijn kop. De felle reacties in Frankrijk op de bekendmaking van het nieuws op 2 juni zijn voor een deel hieraan te danken.

Albada Jelgersma werd volgens eigen zeggen gechanteerd - uit jaloezie, rancune of wraak - door een voormalig werknemer. Betaalde hij niet een fiks bedrag, meer dan een miljoen Franse francs, dan zouden een aantal 'malversaties' uit de beginperiode van Jelgerma's presidentschap over het château bekend worden gemaakt. Hij zwichtte niet en de zogenaamde malversaties werden naar buiten gebracht.

De beschuldigingen zijn tweeërlei: ten eerste zou de tweede wijn van Giscours, La Sirène de Giscours, zijn vermengd. Beide Giscours-wijnen hebben de appellation Margaux. De wijn waarmee La Sirène is vermengd, komt van een eenvoudiger geklassificeerde wijngaard van Giscours, namelijk La Houringue. La Houringue draagt slechts de classificatie Haut-Médoc. Ten tweede zou met 'suiker, melk, water en zuren' zijn geknoeid bij het vinificatieproces van La Sirène de Giscours.

Wat het eerste punt betreft, de vermenging van wijnen van twee appellations binnen een bedrijf lijkt vreemd, maar is gemakkelijk te realiseren. De Appellation Contrôlée-wetgeving bepaalt onder andere de geografische grenzen waarbinnen een wijn een bepaalde naam mag hebben. De Appellation Margaux is veel kleiner, specifieker en dus duurder dan Haut Médoc. Wanneer men, zoals op Giscours, 140 hectaren bezit, is het heel normaal dat er wijngaarden in beide appellations liggen. De grenzen worden namelijk door (grillige) geologische en geografische details bepaald. In dezelfde kelder worden dan twee (of meer) wijnen gemaakt, die een verschillende appellatie dragen.

Daarnaast hebben heel wat topchâteaus een 'tweede wijn' die minder kostbaar is dan de eerste wijn, maar wel onder dezelfde appellation mag uitkomen. Hierin zit meestal wijn van wat jongere stokken en wijn van iets minder gunstig gelegen percelen van het domein.

Met de eerste wijn, de Giscours, is niets gedaan, maar de tweede wijn, La Sirène de Giscours, is inderdaad eind 1995 voor een klein deel vermengd met wijn uit de appellatie Haut-Médoc, met eenvoudigere wijn dus. Dat mag niet van de wet, die het eigen karakter van een appellatie beschermt, en natuurlijk ook zijn kwaliteit en prijs.

Albada Jelgersma maakte gisteren in een interview in de krant Sud-Ouest bekend dat wie wil zijn La Sirène de Giscours 1995 mag inruilen voor een ander jaar. Hij verwijst echter voor de onrechtmatige handelingen naar zijn directeur de production en maître de chai - en terecht, want voor dit soort handelingen en beslissingen moet men het een en ander van wijn weten, en die kennis had Albada ten tijde van de malversaties nog niet.

Ook om te beoordelen wat het toevoegen van suiker, melk (caseïne) zuren en water, aan wijn betekent moet men over de nodige oenologische kennis beschikken. Degene die Albada Jelgersma beschuldigt, speculeert op de onkunde van het publiek dat zal huiveren. Drie van de vier zijn, mits kundig en onder bepaalde omstandigheden toegepast, toegestaan in het proces van wijnbereiding, voor respectievelijk verhoging van het alcoholpercentage, klaring en het aanzuren van een wat logge wijn. Het toevoegen van water is natuurlijk nooit toegestaan.

De hele campagne ruikt naar laster, wanneer men de beschuldigingen analyseert. 'Storm in een glas wijn', noemt Eric Albada het zelf. Maar zelfs zo'n stormpje kan de koorddansende wijnmarkt in Bordeaux even doen wankelen.