Toenemende druk op India en Pakistan

ISLAMABAD, 3 JUNI. In een poging een nucleaire wapenwedloop af te wenden, heeft een groep van 46 landen, waaronder de vijf 'oude' nucleaire mogendheden, India en Pakistan opgeroepen de internationale verdragen te tekenen tegen kernproeven en verspreiding van kernwapens.

In andere verklaring, gisteren opgesteld op de bijeenkomst van de VN-conferentie voor ontwapening in Genève op initiatief van landen die niet over kernwapens beschikken, wordt de Verenigde Staten, Rusland, China, Groot-Brittannië en Frankrijk gevraagd hun bezwaren tegen de ontmanteling van kernwapens te laten vallen.

India, dat vorige maand vijf ondergrondse kernproeven hield, heeft lange tijd aangedrongen op de ontmanteling van alle nucleaire wapenarsenalen. “Als de vijf nucleaire machten India's pogingen eerder hadden erkend, waren onze kernproeven niet nodig geweest”, zei de Indiase diplomaat Savitri Kunadi gisteren in Genève. De Indiase premier Atal Behari Vajpayee zei in New Delhi dat India zijn kernproeven alleen heeft gehouden “met het oog op de uitbreiding van het aantal nucleaire wapens in de regio en de veiligheid van het land.” India zegt zijn nucleaire afschrikking onder meer nodig te hebben wegens de bedreiging van China. Vajpayee herhaalde dat alle landen hun nucleaire arsenalen moeten vernietigen.

Ondertussen zal India zijn defensiebegroting met 14 procent opschroeven, zo maakte minister van Financiën, Yashwant Sinha, bekend. De defensiebegroting komt daarmee op tien miljard dollar per jaar. “We kunnen geen compromissen sluiten over onze militaire paraatheid”, zei Sinha tijdens de begrotingsbehandeling. Volgens Sinha zullen de sancties die de VS, Japan en Australië hebben aangekondigd geen significante invloed hebben op de economische ontwikkeling. Volgens Sinha zullen deze landen hun sanctiebeleid na verloop van tijd “verzachten.”

De ontwikkelingen in Zuid-Azië lijken overigens te leiden tot een verbetering van de betrekkingen tussen Pakistan en Iran. In de Pakistaanse hoofdstad Islamabad besloten bewindslieden van beide landen gisteren de handelsbetrekkingen te intensiveren. Pakistan wordt naar verwachting zwaar getroffen door internationale sancties na zijn kernproeven van vorige week.

Ook zullen de regeringen van Iran en Pakistan zich gezamenlijk inspannen om een vredesproces voor Afghanistan op gang te brengen. De betrekkingen tussen het overwegend shi'itische Iran en het sunnitische Pakistan zijn al jaren verstoord, vooral door de burgeroorlog in Afghanistan. Beide landen staan lijnrecht tegenover elkaar als het gaat om de belangen in de burgeroorlog. Pakistan steunt de Talibaan, Iran de Noordelijke Alliantie. Onderhandelaars van de Verenigde Naties stellen al geruime tijd dat beide landen de sleutel in handen hebben voor de beëindiging van de Afghaanse burgeroorlog, omdat zij de voornaamste wapenleveranciers zijn.

De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Kamal Kharazi, die op bezoek is in Islamabad, zei gisteren na afloop van besprekingen met Pakistaanse regeringsfunctionarissen dat de Iraanse regering “nauwe betrekkingen” met Pakistan nastreeft.

    • Rob Schoof