'Politieke top Spanje was betrokken bij doodseskader'

MADRID, 3 JUNI. De voormalige gouverneur van de Baskische provincie Biscaje, Julián Sancristóbal, heeft gisteren verklaard dat de politieke top van het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken in de jaren tachtig rechtstreeks betrokken is geweest bij acties van doodseskaders tegen de Baskische afscheidingsbeweging ETA. Sancristóbal is medeverdachte in het proces rond de doodseskaders dat vorige week is begonnen, naast de voormalige minister van Binnenlandse Zaken José Barrionuevo.

In het proces is Sancristóbal de eerste verdachte die een rechtstreeks verband legt tussen een ontvoeringszaak door de zogenaamde Grupos Antiterroristas de Liberación (GAL) eind 1983 en de politieke top. De ex-staatssecretaris voor Staatsveiligheid Rafael Vera, net als Barrionuevo een van de hoofdverdachten in het proces, zou persoonlijk het geld hebben overgedragen aan de huurlingen die werden geworven voor de ontvoering.

Het was daarbij de opzet om de ETA-terrorist Mikel Lujua vanuit zijn schuilplaats in Zuid-Frankrijk te ontvoeren. Volgens de voormalige gouverneur was tot de actie besloten na de golf van tientallen moorden, ontvoeringen en het doodschieten van een legerarts door ETA, die uitzonderlijke onrust onder de bevolking en het leger teweegbrachten. Sancristóbal, die erkende de plannen voor de actie van de GAL te hebben opgezet, kreeg naar eigen zeggen “steun en toestemming” van ex-minister Barrionuevo en zou de politieke top ook tijdens de ontvoering nauwgezet op de hoogte hebben gehouden.

In zijn getuigenis vanochtend ontkende de ex-staatsecretaris Rafael Vera, die jarenlang verantwoordelijk is geweest voor het anti-terreur beleid van de Spaanse regering, de beschuldigingen van de Sancristóbal. Volgens Vera had hij nooit enig geld voor de GAL-acties overhandigd. Ook zou overleg over speciale acties tegen ETA-terroristen in hun vluchtplaatsen in Zuid-Frankrijk nooit illegaal zijn geweest.

De eerste GAL-actie werd een flop, omdat bij vergissing niet de ETA-terrorist, maar de vertegenwoordiger in keukenmeubelen Segundo Marey werd ontvoerd. Deze werd tien dagen vastgehouden in een boerderij op Spaans grondgebied en vervolgens vrijgelaten. Marey zal komende maandag getuigen in het proces.

De GAL-affaire veroorzaakte enkele jaren geleden een politieke crisis die een einde maakte aan dertien jaar regeren door de socialistische premier Felipe González.