Nazi's wonnen bij handel met neutralen

WASHINGTON, 2 JUNI. De oorlogsmachine van de nazi's werd op gang gehouden door de handel met neutrale landen Zweden, Portugal, Spanje, Turkije en Argentinië. Die handel was mede mogelijk dankzij de goudtransacties van de nazi's met Zwitserland.

Deze conclusie van een rapport van historici in opdracht van de Amerikaanse regering, dat vandaag gepubliceerd wordt en waarvan de belangrijkste gegevens in de New York Times verschenen, is niet nieuw. Maar de cijfers zijn dat wel. Volgens de krant was sprake van handel met een waarde van 500 miljoen dollar volgens de toenmalige waarde. Daarnaast zou er ook nog eens voor 300 miljoen dollar in goud zijn verhandeld. De waarde van die transacties zou naar huidige maatstaven zo'n veertien miljard gulden bedragen.

De historici oordelen hard over de houding van de neutrale landen, waartegen de VS en de andere geallieerden zich tijdens de oorlog fel hebben verzet. “In verschillende mate hebben de neutrale landen met nazi-Duitsland samengewerkt ten bate van eigen economisch gewin”, aldus hun rapport.

De historici hebben hun onderzoek geconcentreerd op de vraag hoe het geld dat uit de Zwitserse goudhandel vrijkwam uiteindelijk in de reguliere handel terechtkwam. Het onderzoek bevestigt eerdere onderzoeken dat Zweden in de oorlog een van de belangrijkste handelspartners van Duitsland was, vooral voor ijzererts en voor kogellagers. “Je kunt geen oorlog voeren met geld, wel met grondstoffen”, aldus een woordvoerder van de Amerikaanse regering.

Volgens de Amerikaanse senator Alfonse D'Amato bewijst het rapport opnieuw de dubieuze rol van de Zwitsers. “De feiten zullen duidelijk aantonen dat Zwitserland was betrokken bij de grootste roof aller tijden”, aldus D'Amato. Hij wees ondermeer op de 'Melmer bankrekening', genoemd naar een SS-officier die verantwoordelijk was voor de roof van waardevolle bezittingen van nazi-slachtoffers, waaronder ook goud van joden uit concentratiekampen. De hoogte van de Melmer-rekening zou, naar huidige maatstaven, 80 miljoen gulden zijn geweest, het dubbele van wat toe nu toe werd gedacht. (Reuters, AP, AFP)