Drinkebroeders

Rudy Kousbroek schreef onlangs op deze Achterpagina dat het verkopen van bier geen onschuldige zaak is doordat de helft van alle geweldsmisdrijven wordt gepleegd onder invloed van drank. De combinatie van alcohol en geweld is niet uniek voor Nederland en komt in Papoea Nieuw Guinea ook voor.

Ik heb er nooit statistieken over gezien maar een verslaggever van ABC (Australian Broadcasting Company) vertelde me eens dat meer dan 90 procent van het geweld in Papoea Nieuw Guinea 'alcohol related' is. Hij vertelde ook dat er absoluut geen noodzaak bestaat om de verslaggeving uit Papoea Nieuw Guinea aan te dikken - het was zonder aandikken al spectaculair genoeg. Tot in de jaren vijftig was het voor Papoea's niet toegestaan om alcohol te consumeren. Dat werd in die tijd ruimschoots gecompenseerd door de koloniale overheersers want Australiërs waren enorme zuipers, zo heeft mij menig oudere Papoea verzekerd. Sinds alcoholconsumptie is toegestaan, zijn de Papoea's een inhaalrace begonnen en dat gebeurt vooral met bier. Er zijn hier twee brouwerijen en het zijn dochterondernemingen van een megalomane Amsterdamse biermagnaat. Die brouwen een tamelijk smaakloos biertje waarvan ik na een tweetal flesjes een raar hoofd krijg. Daarom drinken we gin and tonic, maar de Papoea's zijn dol op dat bier. Ze hoeven er slechts een paar te drinken om hun van nature heetgebakerdheid in combinatie met lust tot bloedvergieten tot volle wasdom te laten komen. De meeste mensen zijn hier gelukkig zo arm dat ze niet vaak bier kunnen kopen. Armoede kan ook ellende voorkomen. Dat Papoea's zo snel dronken worden heeft misschien te maken met een gebrek aan alcoholgewenning. Ze hebben nooit 'homebrew' gemaakt zoals palmwijn of bananenbier wat elders in de tropen nogal populair is.

We zien godzijdank niet zo vaak dronken lieden maar onlangs zag ik op klaarlichte dag eentje in de supermarkt. De Australische bedrijfsleider probeerde hem goedschiks naar de uitgang te loodsen. Het lukte aardig totdat de supermarktbewaking er aan te pas kwam. Dat zijn mannen met bouwvakkershelmen en houten knuppels, ze waren met zijn zevenen. De dronkaard begon te protesteren, schreeuwde dat het niet eerlijk was, en sloeg iemand van de bewaking in zijn gezicht. Dat was niet zo slim want er daalden onmiddellijk houten knuppeltjes op zijn schedeldak neer. Je zou verwachten dat zulke klappen aardig aankomen maar het kon de dronkaard niet deren en hij wilde niets liever dan vechten. De zeven bewakingslieden pakten hem bij kop en kont en gooiden hem de straat op. Daar bleef hij nog een tijd razen en vechtgebaren maken tegen de mannen met knuppels.

Alcohol maakt in Papoea Nieuw Guinea wel meer slachtoffers. Wesley was een vriendelijke student, een kop kleiner dan ik maar ontzettend sterk. Hij tilde met groot gemak zakken met grondmonsters van 80 kilo in de laadbak van de auto. Belangrijker dan al die spierkracht waren de hoge cijfers die hij voor zijn examens haalde. De eerste drie jaar van zijn studie was Wesley een overtuigd zevendedagadventist en die mogen geen alcohol gebruiken. In het vierde jaar is hij van zijn geloof gevallen en bier gaan drinken, of net andersom, daar wil ik van af zijn. Wesley kon na drie tot vier biertjes gekke dingen doen, en in zo'n bui heeft hij in de mensa twee in plaats van één warme maaltijd gepakt. Zoiets mag natuurlijk niet en de mensabeambte heeft het braaf aan de universiteitsadministratie gerapporteerd. Ze hebben Wesley stante pede voor twee maanden de toegang tot de colleges ontzegd. Hij is in beroep gegaan, maar de commissie die het beroep moest aanhoren stelde de vergadering voortdurend uit en Wesley werd langzaam radeloos. Ik heb hem nog een tijdje werk kunnen geven op een van onze onderzoeksprojecten maar op een dag kwam hij met hangend hoofd mijn kantoor binnen. Hij had die avond daarvoor wat gedronken en was toevallig de decaan tegen het lijf gelopen. Uit onvrede met de situatie heeft hij die toen een paar stompen in de buik gegeven waardoor de arme man een week lang thuis op bed heeft gelegen. Wesley is vervolgens voor eeuwig de toegang tot de universiteit ontzegd. Dat was drie maanden voor zijn afstuderen.