Duitse coalitie overleeft debat buitenlanders

BONN, 28 MAART. CDU/CSU en FDP hebben vandaag in de Bondsdag (Tweede Kamer) gebroederlijk tegen een wetsvoorstel van de SPD gestemd over het dubbele staatsburgerschap. Daarmee is de Duitse regeringscoalitie gered.

Bondskanselier Helmut Kohl had twee weken geleden gedreigd, dat de CDU de coalitie ten val zou brengen als de FDP opnieuw met de oppositie zou meestemmen. De liberalen veroorzaakten bij CDU/CSU grote ergernis toen ze twee weken geleden bij de stemming over de wet op het afluisteren plotseling de kant van de SPD kozen. Negen FDP-parlementariërs stemden toen tegen het regeringsvoorstel. Dit 'verraad' van de liberalen kwam bij de christen-democraten extra hard aan, omdat de CDU enkele dagen tevoren onaangenaam was verrast door de grote verkiezingsoverwinning van de SPD in Nedersaksen.

Met 317 stemmen voor, 338 tegen en 3 onthoudingen werd vandaag het SPD-voorstel afgewezen om kinderen van buitenlandse ouders, die in Duitsland zijn geboren, automatisch het dubbele staatsburgerschap te geven.

FDP-voorzitter Wolfgang Gerhardt had de afgelopen weken zijn uiterste best gedaan om andersdenkende fractieleden in het gelid te laten lopen. Bij èèn parlementariër lukte het Gerhardt niet hem om te praten. Burkhard Hirsch, vice-voorzitter van de Bondsdag, stemde met het SPD-voorstel in, overeenkomstig zijn geweten.

Feitelijk is een belangrijk deel van de FDP-fractie voor invoering van het dubbele staatsburgerschap. Ook binnen de CDU is een aantal parlementariërs (onder wie de jongere garde) ervoor, dat buitenlandse kinderen, die in Duitsland zijn geboren, recht hebben op een dubbele nationaliteit. Maar alle voorstanders van een liberale politiek onderwierpen zich vandaag aan de partijdiscipline om de coalitie te redden.

Bondsdagpresident Rita Süssmuth, vice-fractievoorzitter Heiner Geissler en de jonge afgevaardigde Peter Altmaier (een 'Jonge Wilde') van de CDU, verklaarden, dat bij de stemming niet meer de integratie van buitenlanders centraal stond. Het thema was om “partij- en machtspolitieke doeleinden geïnstrumentaliseerd”, maar aan een nederlaag voor de coalitie wilden zij niet meewerken.

FDP-fractievoorzitter Guido Westerwelle zei het SPD-voorstel “inhoudelijk te begroeten”, maar om coalitie-overwegingen zou hij toch tegen stemmen. Een aantal FDP-politici zoals Cornelia Schmalz-Jacobsen, die het regeringsbureau voor buitenlanders leidt, onthield zich van stemming.

In Duitsland wonen ruim 7 miljoen buitenlanders, van wie slechts ruim 500.000 een dubbele nationaliteit hebben. De christen-democraten voelen niets voor een automatisme om buitenlanders, die in Duitsland zijn geboren, Duitser te laten worden, omdat dit een “dubbele loyaliteit” zou stimuleren. In werkelijkheid willen CDU/CSU niet dat de 1,2 miljoen in Duitsland geboren buitenlandse kinderen, ook stemrecht krijgen. Vele buitenlanders hebben geen christelijke achtergrond en de christen-democraten zullen deze mensen politiek moeilijk aan zich kunnen binden. De voorstanders van hervorming van het staatsburgerschap menen, dat het verkrijgen van de Duitse nationaliteit juist de integratie van buitenlanders zal bevorderen.