Doema moet met voordracht instemmen; Jeltsin: Kirijenko premier van Rusland

MOSKOU, 27 MAART. President Boris Jeltsin heeft de 35-jarige, tot vorige week vrijwel onbekende Sergej Kirijenko voorgedragen als nieuwe premier van Rusland.

In zijn wekelijkse radiotoespraak riep hij op tot steun voor deze jonge kandidaat, die tot eigen en andermans verrassing op maandag was benoemd tot waarnemend premier nadat Jeltsin zijn hele regering naar huis had gestuurd.

De president dreigt de Doema te ontbinden en nieuwe parlementsverkiezingen uit te schrijven, mocht Kirijenko's nominatie tot drie maal toe in het parlement worden verworpen. Doema-voorzitter Gennadi Seleznjov reageerde daarop laconiek: “Zo staat het in de grondwet en daar hoeven we niet aan herinnerd te worden.” De meerderheid van communisten en nationalisten vindt Kirijenko te licht voor het hoge ambt, maar zullen zijn kandidatuur toch slikken, zo voorspelt de leider van de pro-Jeltsin fractie Ons Huis Rusland.

Jeltsin ondertekende vanmorgen de staatsbegroting voor 1998, die hij eerder met grote moeite door de Doema had gedrukt en onthulde tegelijkertijd dat de regeringsstaf met de helft zal worden teruggebracht. Ook zijn eigen presidentiële apparaat zal drastisch worden uitgedund. De krant Segodnja meldde gisteren dat alleen al de ontslagen premier Viktor Tsjernomyrdin 800 medewerkers had.

“Ik heb Kirijenko gezegd dat hij geen tijd krijgt om warm te lopen”, zei Jeltsin. “We kunnen niet toestaan dat de achterstand in de betaling van lonen en uitkeringen oploopt”. De aankondiging van de vice-minister van Financiën Koedrin, dat er bij wijze van bezuiniging 208.000 ambtenaren ontslag zullen krijgen, deed hij af als “een provocatie”. “Dat gebeurt niet', aldus de president.

Kirijenko, die al heeft gezegd dat zijn taken hem angst inboezemen, heeft vanmorgen in het Witte Huis aan de Moskva-rivier zijn voorstellen over de koers en samenstelling van het nieuwe kabinet aan Jeltsin voorgelegd. “De wijzigingen zullen veel personen treffen”, was alles wat de president over die plannen losliet. Hij bracht Kirijenko van de derde verdieping naar de vijfde: het kabinet van ex-premier Tsjernomyrdin. Eerder deze week had de onervaren technocraat, die nog maar vijf maanden minister van Energiezaken was, al een regeringsauto gekregen. Niet van Russische makelij, zoals de beleidslijn voorschrijft, maar een Mercedes.

De Moskouse aandelenbeurs steeg enkele punten toen Kirijenko's voordracht bekend werd. De nieuw te vormen ministersploeg heeft de taak met nieuw elan en daadkrachtiger door te gaan op de weg van de hervormingen. Na zeven magere jaren moet 1998 “het jaar van de economische groei worden”, zei Jeltsin in zijn radiopraatje. “Ik denk dat Kirijenko zal slagen.” De kritiek als zou de bebrilde, nog wat onzekere Kirijenko te jong zijn wuifde hij weg met de woorden: “Zelf was ik 28 toen ik in Sverdlovsk de leiding kreeg over een onderneming. Iemand kan een goede minister zijn op z'n dertigste en z'n zeventigste. Leeftijd is niet het doorslaggevende criterium.”

Kirijenko verwacht niet aan “een kamikaze-missie” te zijn begonnen. Eerder deze week omschreef hij zichzelf als een product van de Sovjet-Unie: als kind van een Russische moeder en een joods vader was hij geboren in Georgië - met een Oekraïnse achternaam.

Bij het aanbreken van de perestrojka in 1987 werkte hij als activist voor de communistische jeugdorganisatie Komsomol op een scheepswerf aan de Wolga in Gorki, het huidige Nizjni Novgorod. Zijn lidmaatschapskaart van de communistische partij moet nog ergens thuis liggen. “Maar ik schaam me niet voor dat deel van mijn leven”, zei hij in het tv-programma Held van de Dag. Kirijenko volgde in 1991 en 1992 een handelsopleiding in Moskou en was in 1994 mede-oprichter van de Garantiebank in Nizjni Novgorod. Daarna zette hij als interimdirecteur de bijna failliete olieraffinaderij Norsi Oil weer op de rails. In mei vorig jaar haalde vice-premier Boris Nemtsov hem naar het departement van Energiezaken, waar hij sinds november minister was. Kirijenko houdt van jagen, diepzee-duiken en Japanse krijgskunst. Hij is getrouwd en heeft een zoon en een dochter, Ljoeba, die jarig was op de dag dat haar vader waarnemend premier van Rusland werd. Kirijenko: “Helaas sliep ze al toen ik maandagavond laat thuis kwam.”