Ziekelijke werknemer dupe ; Bedrijfsarts negatief over Ziektewet

DEN HAAG, 26 MAART. Werkgevers zijn sinds privatisering van de de Ziektewet kritischer bij het aannemen van oudere of ziekelijke werknemers. Wel besteden werkgevers sindsdien meer aandacht aan de preventie van ziekten.

Uit een onderzoek van het Leidse TNO-instituut voor preventie en gezondheid onder ruim duizend bedrijfsartsen en verzekeringsartsen blijkt dat zij in toenemend aantal negatief oordelen over de gevolgen van de privatisering van de Ziektewet. De resultaten worden deze week in het weekblad Medisch Contact gepubliceerd.

Het onderzoek is een herhaling van een enquête die in 1996 werd gehouden. Dit was kort nadat door wijziging van de Ziektewet de werkgevers een zieke werknemer gedurende een jaar loon moet doorbetalen. Voor die tijd werd het loon van de zieke werknemer grotendeels uit uit collectieve middelen betaald. De wijziging was bedoeld om de werkgevers te prikkelen meer aandacht te besteden aan het voorkomen van ziekteverzuim en verbetering van arbeidsomstandigheden.

In 1998 constateert 40 procent van de artsen een forse toename van het aantal conflicten tussen werkgevers en werknemers. Ook ervaren meer artsen problemen bij het behartigen van de belangen van hun patiënten. Ruim eenderde van de artsen zegt bang te zijn de onafhankelijkheid te verliezen. Onder druk van de werkgever kan bijvoorbeeld een arts zijn patiënt eerder 'genezen' verklaren dan hij anders zou doen. Uit het onderzoek blijkt niet of de invoering van het professioneel statuut, dat vorig jaar werd vastgesteld en dat die onafhankelijkheid moet garanderen, tot problemen leidt. In de Tweede Kamer verklaarde minister Borst (Volksgezondheid) gisteren dat zij ervan uitging dat de artsen “in staat zijn hun rug recht te houden”.

Mannelijke en oudere artsen zijn in het algemeen negatiever dan vrouwelijke en jongere artsen over de gevolgen van de privatisering. Volgens bijna eenderde van de artsen doet de werkgever na de privatisering meer aan preventie en bijna de helft meent dat diens verzuimbeleid is verbeterd. Een kwart van de artsen constateert dat de privatisering geen enkel positief gevolg heeft.

De onderzoeker, hoogleraar in de sociale verzekeringskunde dr. J.H.B.M. Willems, noemt in Medisch Contact de gang van zaken verontrustend. “Het lijkt erop dat de privatisering het paard achter de wagen spant als het gaat om de door de politiek gewenste preventie. De artsen hebben er minder tijd voor, de werkgever heeft er minder belangstelling voor en verlaagt zijn risico door nog sterker te selecteren op gezondheid.”

Willems plaatst overigens wel enkele kanttekingen bij zijn bevindingen. Want de artsen is weliswaar gevraagd aan te geven wat hun ervaringen zijn - en dus niet hun verwachtingen of vooronderstellingen - maar de uitkomsten blijken wel degelijk afhankelijk te zijn van de politieke voorkeur van de arts. Zo leert het onderzoek dat op 'linkse' partijen stemmende artsen op alle onderdelen een negatiever oordeel hebben over de effecten van de door die partijen bestreden privatisering.