Vete PvdA, VVD over belastingen

DEN HAAG, 24 MAART. De plannen van het kabinet voor een nieuw belastingstelsel leidden tot een politiek conflict tussen PvdA en VVD. Het conflict spitste zich gisteren tijdens een debat in de Tweede Kamer toe op de hoogte van de tarieven en de belastingvrije som, waarbij het Tweede-Kamerlid Hoogervorst zijn PvdA-collega Van der Ploeg betichtte van “sluipende diefstal”.

Met zichtbaar stijgende irritatie hoorde Hoogervorst het pleidooi van Van der Ploeg aan, die de belastingvrije som (het deel van het inkomen waarover geen belasting wordt betaald) wil omzetten in een zogenoemde heffingskorting die voor iedereen gelijk is (3.000 gulden). Dit is een inkomensnivellerende maatregel, want de hogere inkomens profiteren meer van de belastingvrije som.

Van der Ploeg noemde de omzetting “een keihard punt” bij de formatie van een nieuw kabinet. De middeninkomens (tot 70.000 gulden voor Van der Ploeg) moeten meer profijt hebben van de belastinghervorming dan de “één- en tweetonners”.

Die maken zich volgens hem schuldig aan “fiscaal trapezewerk” door gebruik te maken van allerlei belastingbesparende constructies. In de plannen van de PvdA wordt het toptarief van 60 procent maar met een paar procentpunten verlaagd.

De VVD wil dit tarief juist fors verlagen. De belastingvrije som wordt volgens de liberale voorstellen afgeschaft, waardoor er geld vrijkomt om de tarieven te verlagen naar 21, 36 en 50 procent (nu: 36, 50 en 60). “Wij gaan niet beginnen met cadeautjes uitdelen, maar we gaan ook niet beginnen met sluipende diefstal”, aldus Hoogervorst.

Hij typeerde het PvdA-plan als “volstrekt ongeloofwaardig” en “verkiezingsretoriek” bedoeld om GroenLinks en SP wind uit de zeilen te nemen.

Coalitiegenoot D66 schrok van de aanvaring tussen PvdA en VVD. De sfeer die Van der Ploeg oproept, “past totaal niet in de constructieve sfeer waarin paars heeft samengewerkt”, aldus het D66-Kamerlid Ybema. “Onzin”, reageerde Van der Ploeg op de 'zalvende woorden' van Ybema.

“U doet net alsof het hier gaat om een zakelijke discussie tussen specialisten. Maar het gaat om een discussie over een rechtvaardige inkomensverdeling, het stimuleren van de werkgelegenheid en de vergroening van de belastingen.”

Pagina 3: CDA: de PvdA liet het vier jaar afweten

Het CDA wil de belastingvrije som handhaven, maar wel verlagen. Ook dat levert middelen op om de tarieven te verlagen. Om ongewenste koopkrachteffecten voor de laagste inkomens te vermijden wil het CDA een vierde belastingschijf invoeren, met een tarief van ongeveer 20 procent. GroenLinks hekelde de PvdA omdat de partij niet wil discussiëren over beperking van de fiscale aftrek van de hypotheekrente. Die aftrek is volgens het Tweede-Kamerlid Rabbae een “subsidiëring van rijken van Nederland”. Hij wil de aftrek beperken tot hypotheken van maximaal 400.000 gulden. Verder wil GroenLinks de benzine-accijnzen, ecotax en milieuheffingen fors verhogen.

D66 wil de milieuheffingen “substantieel meer” verhogen dan minister Zalm en staatssecretaris Vermeend (Financiën) hebben voorgesteld in de belastingnota. De VVD is juist tegen een hogere ecotax. D66 wil ook de BTW meer verhogen dan het kabinet heeft voorgesteld: 20 procent in plaats van 19.

Tijdens het debat bleek gisteren dat alle politieke partijen het wel eens zijn over de rode draad van de belastingnota: arbeid goedkoper, consumptie en milieuvervuiling duurder. Maar naast tarieven en belastingvrije sommen, leidde ook de belasting op vermogensrendement tot een verschil van mening. Zalm en Vermeend willen de bestaande vermogensbelasting schrappen. In plaats daarvan willen zij het rendement op vermogen vaststellen op 4 procent per jaar en daar vervolgens een tarief van 25 procent op loslaten. De PvdA vindt die aanpak niet ver genoeg gaan. Tot wrevel van de VVD en D66 pleit de PvdA voor een hogere heffing op vermogensredement.

De bewindslieden van Financiën beperkten zich tijdens het debat tot de verdediging van hun nota 'Belastingen in de 21e eeuw', waarin geen keuzes worden gemaakt maar een groot aantal varianten op een rij staan. Zalm wilde geen partijpolitieke uitspraken doen. “Ik verdedig het regeringsbeleid.” Wie zijn VVD-opvatting wil horen “moet mij in rokerige zaaltjes opzoeken”.

CDA-fractieleider De Hoop Scheffer typeerde het pleidooi van de PvdA voor de lagere- en midden-inkomens als “opportunistisch”. “De PvdA is de laatste vier jaar mede-verantwoordelijk geweest voor een beleid waarbij de hardwerkende mensen met de lagere- en middeninkomens het voor de kiezen hebben gehad...Als ik de PvdA nu hoor praten over inkomenspolitiek dan past alleen het antwoord: 'jullie hebben het vier jaar laten afweten'.”