Te veel teentjes tinnef

De Britse schrijver Cyril Conolly zei ooit 'Vulgarity is the garlic in the salad of taste', hetgeen men misschien vrij mag vertalen als: 'Een teentje tinnef is het zout in de pap'. Ik geloof niet dat hij een gepassioneerd televisie-kijker was, maar hij kwam wel uit het land dat de mensheid gisteravond programma's schonk zoals Telly addicts, Gardening from scratch, Ready-steady-cook, Goodnight sweethearts en They think it's all over again.

Prijs uzelf gelukkig dat u niet eens wilt weten waarover deze uitzendingen gaan. Wij hadden gisteravond immers in eigen kring genoeg te stellen met Waku Waku, Triviant, Lingo, Superscore, Lucky Letters, de Postcode Loterij record show, Get the Picture, het 'discussieprogramma' van Veronica Zwart/Wit (dit keer over het brandende thema 'Vreemdgaan is lekker'), alsmede Wat een week ('komisch actualiteiten magazine').

Het was een tamelijk zware avond, kortom, waarin het leek alsof niemand enige trek had in duurzame informatie. Netwerk zadelde de kijker op met een reportage over een Australisch-Nederlandse journaliste die terugkeerde naar Albanië, waar zij ooit was beschoten, en nu in tranen uitbarstte. Hoe het precies staat met de voortdurende anarchie in het noorden van het land, of met de stagnerende hulp van de westerse landen kregen wij niet te horen, maar wel sfeermuziek, want dat is iets waar deze actualiteitenshow niet buiten kan.

Nova had de helft van de uitzending ingeruimd voor een richtingloos gesprek met Freek de Jonge over het afscheid van Van Kooten en De Bie (waarin wederom gewag werd gemaakt van de mysterieuze 'ons soort mensen' die naar hen kijken). Hier was trouwens wel het amusantste beeld van de avond te zien toen Oost-Europa deskundige Martin van den Heuvel op verbeten toon de Van Kooten-creatie Dr. Clavan ervan beschuldigde zijn 'prachtige wetenschappelijke werk' te hebben belasterd. Dit was een aardige grap van Van den Heuvel - althans, ik hoop in godsnaam dat het een grap was.

Afgezien van de documentaire op Discovery Channel over recent skeletten-onderzoek in Pompeii, was het interessantste programma de aflevering van de Veronica-serie De harde kern. In deze reeks tracht Bas van Hout de hooligans onder Nederlandse voetbalsupporters in kaart te brengen. Eerder wilde de KNVB de uitzendingen laten verbieden omdat ze zouden 'oproepen tot geweld' en het voetbal in een slecht daglicht zouden plaatsen.

De angsten van de KNVB bleken althans gisteravond nergens op gebaseerd. Het gaat hier juist om het veruit meest moralistische en meest oppassende programma van een omroep die de rest van de zendtijd vulde met Erotisch dagboek en Theo van Gogh's 't is hier verschrikkelijk gezellig, dat laten we zeggen de 'garlic' in de Veronica-salad is. Daarentegen is De harde kern tamelijk informatief en niet onaardig gemaakt. Presentator Van Hout begaf zich in deze uitzending onder de supporters van FC Twente, die onder het motto 'Tukker terror' beogen bezoekende voetballiefhebbers te imponeren. Hij nam hierbij de beschaafd-voorzichtige houding aan van een antropoloog die cultuur wil spreiden onder koppensnellers. “Eigenlijk zijn jullie een beetje eng”, hoorden wij hem zeggen tegen de Twentse sportvrienden, alsmede op bestraffende toon: “Jullie zijn fundamentalisten, ayatollahs.”

Zulks was trouwens niet echt aan de orde. Het beeld dat uit dit programma naar voren kwam, sloot eerder naadloos aan bij onderzoek dat in Italië en Engeland is verricht naar voetbalvandalisme. De 'harde kern' bestaat doorgaans niet uit marginalen, maar uit iets oudere jongens met geregeld werk en geen gebrek aan opleiding. Verbale kundigheid was er dan ook voldoende onder de gemaskerde Twentse hooligans. “Dit heeft met maatschappelijke zaken te maken”, verdedigde een hunner zich tegen de klacht van Van Hout dat hij een bivakmuts droeg. Een ander stipuleerde: “Het voetbalgeweld boeit me geweldig, maar ik ben bang dat ik er nog maar weinig van mee zal maken.”

Zo draagt iedereen zijn kruis, maar na liefst 191 kanaalwisselingen, kreeg deze verloren maandagavond hiermee toch nog een maatschappelijk relevante afsluiting.