Clinton wil partnerrelatie met Afrika

ACCRA/KAMPALA, 24 MAART. De Amerikaanse president Bill Clinton heeft gisteren in Ghana, de eerste etappe van zijn elfdaagse reis door Afrika, het continent een 'partnerrelatie met Amerika' aangeboden, gebaseerd op democratisering en liberalisering van de economie.

Op het Onafhankelijkheidsplein in het centrum van de Ghanese hoofdstad Accra kreeg Clinton een enthousiast onthaal, begeleid door trommelspel, van naar schatting honderdduizend Ghanezen die kwamen kijken en luisteren naar de eerste Amerikaanse president in twintig jaar die Afrika bezoekt.

Tijdens het korte verblijf in Ghana - Clinton was er slechts tien uur - werd de minutieuze Witte Huisregie op de proef gesteld door staaltjes spontaniteit waaraan men kennelijk niet gewend is. Toen Clinton zich na zijn rede op het plein gewoontegetrouw in de menigte begaf om handen te schudden, werd hij bijna onder de voet gelopen door een opdringende massa met uitgestoken handen. Zijn veiligheidsagenten schrokken zichtbaar. Clinton zelf raakte in paniek en riep, half bang, half boos: “Achteruit! Achteruit!” Witte Huiswoordvoerder Mike McCurry was onder de indruk en sprak van de “misschien wel grootste menigte die een Amerikaanse president ooit heeft gezien”.

In zijn toespraak ontvouwde Clinton de nieuwe Amerikaanse Afrikapolitiek. Hij stelde een “relatie van een nieuw type” voor, waarin de landen van Afrika “niet langer hulpontvangers zijn, maar partners”. De Verenigde Staten willen de economische banden met Afrika aanhalen via handel en investeringen, niet met hulp. De hoeksteen van dit beleid, zei Clinton, vormt het wetsontwerp dat twee weken geleden werd aangenomen door het Huis van Afgevaardigden en dat de Amerikaanse markt openstelt voor producten uit Afrikaanse landen die hun economieën liberaliseren. Clinton noemde nog drie elementen van de voorgestelde 'partnerrelatie': democratie en respect voor mensenrechten, voorkoming van conflicten en volkerenmoord en bescherming van het milieu.

De president van Ghana, Jerry Rawlings, die wordt beschouwd als een van de beste leerlingen van het IMF, maakte duidelijk waarom Clinton zijn land had uitgekozen als eerste reisdoel toen hij onderstreepte dat “mondialisering onvermijdelijk is”. “Dit continent”, zei Rawlings, “is bereid mee te dingen op de geliberaliseerde markten van nu en is daar ook toe in staat.” Ghana krijgt, op Zuid-Afrika na, de meeste buitenlandse investeringen van Afrika bezuiden de Sahara. Rawlings omhing Clinton met een goudgele kente, de traditionele tuniek der Ashanti, het grootste volk van Ghana.

Gisteravond verlieten Clinton en zijn gevolg Ghana op weg naar Oeganda. Onderweg van Accra naar Kampala voerde Clinton een telefoongesprek met de Liberiaanse president Charles Taylor. Volgens woordvoerder McCurry was dat telefoontje vooral bedoeld om Taylor “aan te moedigen voort te gaan op de weg van democratische hervormingen, die deze is ingeslagen na zijn verkiezingsoverwinning”, vorig jaar juli. Clinton wilde ook voorkomen dat Taylor zich gepasseerd zou voelden omdat hij Liberia niet aandoet.

Het presidentiële toestel, de Air Force One, landde vanmorgen om half twee plaatselijke tijd op het vliegveld van Entebbe, 40 kilometer van de hoofdstad Kampala. Clinton en zijn vrouw Hillary werden begroet door president Yoweri Museveni en diens echtgenote, Janet. Zij vlogen per helikopter naar Kampala. De president voert in de loop van de dag besprekingen met Museveni en vanmiddag zou hij even buiten de hoofdstad een rede uitspreken over 'democratie en behoorlijk bestuur'. (AFP, Reuters)