'Bestuur regio moet worden aangepast'

ROTTERDAM, 24 MAART. De 26 Franse regio's (waaronder ook de overzeese gebieden Guadeloupe, Frans Guyana, Martinique en Réunion) vormen de vierde en meest recente bestuurslaag in Frankrijk, groter dan de (100) departementen en kleiner dan de rijksoverheid. Het andere bestuursniveau is de gemeente.

Regionaal bestuur werd pas in maart 1982 ingesteld door president François Mitterrand, tijdens een grootscheepse reorganisatie van het lokale bestuur. Hij wilde zo bijdragen aan de decentralisatie van het Franse politieke bestuur.

Mitterrand heeft mede om die reden besloten het regiobestuur, als enige in Frankrijk, te laten kiezen op basis van evenredige vertegenwoordiging. Kleine partijen zouden daardoor beter vertegenwoordigd kunnen zijn. Als gevolg daarvan kon het Front National zijn invloed gebruiken om rechts aan een meerderheid te helpen, hoewel in de meeste regio's links de meeste stemmen kreeg. Ten opzichte van de parlementsverkiezingen in mei en juni heeft het Front National nauwelijks gewonnen. Maar terwijl de partij in het nationale parlement slechts met één zetel is vertegenwoordigd, heeft ze in de regio veel invloed. President Chirac zei gisteren in zijn televisierede dat het kiessysteem in de regio's dringend “gemoderniseerd” moet worden en “aangepast aan deze tijd”.

De regio's worden bestuurd door de regionale raad, die eens in zes jaar wordt gekozen. De raad kiest uit zijn midden een voorzitter, die de uitvoerende macht vertegenwoordigt. De keuze van de voorzitter verloopt in twee rondes. Als de eerste ronde geen absolute winnaar oplevert, volgt een week later een tweede ronde, waarvoor een (relatieve) meerderheid voldoende is.

De invloed van de regio's is gering. Ze zijn verantwoordelijk voor het openbaar vervoer, regionale economische ontwikkeling, middelbare scholen en voor het milieu. Slechts tien procent van het niet-landelijke overheidsgeld wordt door de regiobesturen beheerd. Dat geld is voor ongeveer de helft afkomstig uit 'taxe d'habitation' (onroerendgoedbelasting) en zogeheten 'taxe professionnelle' (bedrijfsbelasting). De rest wordt betaald door het rijk, door Europese fondsen en met behulp van leningen.