Getuigenverklaring onder hypnose niet geldig voor proces

ROTTERDAM, 21 MAART. Een getuigenverklaring die onder hypnose is afgelegd, mag niet als bewijs worden gebruikt in een proces. Dit heeft de Hoge Raad dinsdag beslist in de zaak van de 48-jarige D.V. uit Rotterdam.

De rechtbank in Rotterdam en het gerechtshof in Den Haag veroordeelden V. eerder tot twaalf jaar gevangenisstraf wegens moord op zijn 45-jarige ex-vrouw. V. zou haar in november 1995 in Maassluis hebben vermoord door haar met opzet in zijn auto in het water te laten rijden. De deuren van de auto waren vergrendeld en de vrouw verdronk.

Het hof gebruikte voor het bewijs een verklaring van een getuige die tijdens een politieverhoor onder hypnose werd gebracht. Deze getuige verklaarde vervolgens dat de verdachte had staan toekijken toen de auto te water raakte en daarbij niets heeft ondernomen om zijn ex-vrouw te redden. De verdachte ontkent dit. In cassatie heeft zijn raadsman mr. G. Spong bezwaar aangetekend tegen het gebruik van de hypnoseverklaring.

Volgens het arrest dat de Hoge Raad nu heeft gewezen, “moet in het algemeen aan de betrouwbaarheid van dergelijke verklaringen worden getwijfeld”, omdat de objectieve betrouwbaarheid van onder hypnose afgelegde verklaringen niet wetenschappelijk is bewezen. Ook ontbreekt volgens de Hoge Raad de mogelijkheid om het waarheidsgehalte van een dergelijke verklaring op verantwoorde wijze te beoordelen. Evenmin, aldus de Hoge Raad, kan met zekerheid worden gezegd of een onder hypnose afgelegde verklaring in vrijheid is afgelegd.

De wet voorziet niet in de mogelijkheid personen onder hypnose te horen. Wel heeft de minister van justitie procureurs-generaal bij gerechtshoven in 1983 aanbevolen onder hypnose verkregen verklaringen “slechts te gebruiken als een aanwijzing ten behoeve van de opsporing”.

In 1984 achtte de Hoge Raad het gebruik van een onder hypnose verkregen getuigenverklaring nog beperkt toegestaan, mits de verklaring uitsluitend diende tot ontlasting van de verdachte en niet tot beschuldiging.