Brits-Duitse consultaties; Blair en Kohl zien rol EU in M-Oosten

BONN, 21 MAART. Het zelfbewuste optreden van minister van Buitenlandse Zaken, Robin Cook, in Israel deze week wijst niet op een nieuwe trend in de Britse Midden-Oosten-politiek. Wel wil Groot-Brittannië als voorzitter van de Europese Unie een bijdrage leveren aan het vredesproces.

Dat zei de Britse sociaal-democratische premier, Tony Blair, gistermiddag tijdens een persconferentie die hij samen met bondskanselier Helmut Kohl in Bonn gaf. Blair was bij de kanselier op bezoek in het kader van de regelmatige Brits-Duitse consultaties.

Blairs bezoek baarde in Bonn extra opzien, omdat er verkiezingen op komst zijn en de populaire SPD-kanselierskandidaat Gerhard Schröder zich graag met de Britse premier laat vergelijken. Toen de premier gevraagd werd of Duitsland een Blair nodig heeft, nam de kanselier het woord. “Of Duitsland een Blair nodig heeft, kan ik niet beoordelen. In ieder geval hèbben we geen Tony Blair”, zei kanselier Kohl beslist. Blair zelf antwoordde diplomatiek, dat hij dit een “typische Duitse aangelegenheid” vindt.

De Britse Labour-premier had zijn politieke 'broeder' en kanselierskandidaat voor de SPD, Gerhard Schröder, gistermiddag bij de Britse ambassade op de thee uitgenodigd.

Blair en Kohl spraken vooral over de euro, het voorzitterschap van de Europese Centrale Bank, de uitbreiding van de Europese Unie en de rol van de EU in het Midden-Oosten.

Blair wees erop dat de Europese Unie er veel aan gelegen is dat het vredesproces in het Midden-Oosten weer op gang komt. De Europese betrokkenheid in de regio blijkt volgens de Britse premier ook uit de enorme investeringen, die de Europese Unie verricht bijvoorbeeld in de luchthaven van Israel.

Afgelopen dinsdag draaide het bezoek van minister Cook uit op een harde botsing met premier Benjamin Netanyahu over de status van Jeruzalem. De Israelische premier was woedend op Cook, omdat deze bij een bezoek aan de omstreden joodse woonwijk-in-aanbouw Har Homa bij Zuid-Jeruzalem een Palestijnse volksvertegenwoordiger de hand had geschud. Netanyahu zei geërgerd een diner met Cook af. Ook werd het afgesproken gesprek bekort tussen de Israelische premier en Cook, die mede namens de EU naar Israel was gekomen om het vastgelopen vredesproces nieuw leven in te blazen.

Blair toonde zich echter “hoopvol”. Hoewel er “zo nu en dan moeilijkheden opduiken”, is de Britse premier vol vertrouwen over de rol, die de Europese Unie bij het vredesproces zou kunnen spelen.

Het is geen geheim dat ook Duitsland een prominentere rol voor de EU ziet weggelegd bij het vredesproces. De nederzettingenpolitiek van Netanyahu heeft niet alleen in Washington, maar eveneens in Bonn grote irritatie opgeleverd. Minister Klaus Kinkel van Buitenlandse Zaken heeft dat de Israelische premier ook onverbloemd laten weten. Gistermiddag hoedde Kohl zich hierover uitspraken te doen. Wel zei hij dat Duitsland er “veel aan gelegen is als beide partijen in het vredesproces nader tot elkaar komen”.

De strijd om het voorzitterschap van de Europese Centrale Bank is nog altijd onbeslist. Kohl zei dat men zich fixeert op 2 mei als de Europese staatshoofden en regeringsleiders besluiten wie er aan de euro zullen deelnemen. “We zoeken naar een verstandige, mogelijk ook vriendschappelijke oplossing”, zei Kohl. “Ik ben absoluut niet somber over een oplossing van het probleem.”

Na afloop van het treffen met Kohl, sprak Blair kort met SPD-kanselierskandidaat Schröder. Beiden poseerden breed lachend voor de pers. Blair en Schröder zijn het er over eens dat in Europa alles moet worden gedaan de werkloosheid op te lossen. “Het is beter werk te financieren dan werkloosheid”, constateerden beide politici en bereidden hun achterban alvast voor op harde tijden voor uitkeringsgerechtigden.