Criminaliteit plaagt bedrijven

Autofabrikant NedCar luidt de noodklok wegens de stijgende criminaliteit in het bedrijf. Het is niet de enige onderneming met dit probleem.

BORN/DEN HAAG, 17 MAART. Criminaliteit op de werkvloer neemt toe. Uit onderzoek van de stichting Trendmeter blijkt dat alleen al bij middelgrote bedrijven de schade 750 miljoen gulden per jaar is. “De kwestie NedCar staat niet op zichzelf”, zegt secretaris A. Volkers van de afdeling Criminaliteitsbeheersing van werkgeversorganisatie VNO/NCW.

President-directeur C. Dewulf van de autofabriek NedCar in Born maakte in een memo aan de bedrijfsleiders gewag van het probleem. Aanleiding voor het memo waren vier branden in het bedrijf van begin deze maand en het in elkaar slaan van een medewerker door collega's. “Binnen elk bedrijf komt dit voor”, aldus de woordvoerster van NedCar. “Met 7000 mensen is dit bedrijf een afspiegeling van wat er in de maatschappij gebeurt.”

Voorzitter J. Wouters van NedCars ondernemingsraad ziet echter verband met de toegenomen werkdruk. “We moeten met steeds minder mensen steeds meer auto's maken. We hebben Dewulf al maanden geleden voorstellen gedaan om die druk te verlichten, maar hij is kennelijk nog steeds niet overtuigd van de ernst van de situatie.”

Wouters ziet hoogoplopende spanning in productieafdelingen en op kantoor. “Daarmee zijn de brandstichtingen en het in elkaar slaan van een werknemer natuurlijk niet goed te praten, maar dat niemand iets zegt over het vernielen van een snoepautomaat middenin de fabriek, waar 24 uur per dag mensen passeren, illustreert de irritatie richting NedCar.”

Een woordvoerder van de vrachtwagenfabriek DAF in Eindhoven zegt het probleem te herkennen. “In 1995 hadden we veel instroom van nieuw personeel en dan loop je het risico dat er daar wel eens mensen tussen zitten die je liever niet binnen hebt.” In overleg met de ondernemingsraad heeft de directie toen besloten strenger te selecteren en camera's te plaatsen op plekken waar veel vernield en gestolen werd. Ook kregen de werknemers naamplaatjes op hun overall, zodat ze sneller te identificeren zijn. Bij vandalisme volgt onmiddellijk ontslag. “Sindsdien hebben we de zaak beduidend beter in de hand.”

Bestuurder W. Gerssen van de vakbond FNV Bondgenoten in Heerlen durft niet meteen verband te leggen tussen de toenemende criminaliteit en de werkdruk bij NedCar. “Maar voorzitter Wouters van de ondernemingsraad gebruikt het onderwerp slim, want die loopt al een paar maanden te tamboereren op de grote werkdruk.”

Gerssen wijst erop dat NedCar met veel inleenkrachten werkt. “Door de krapte op de arbeidsmarkt moet je met steeds minder kwaliteit genoegen nemen. Mensen die aan drugs zijn verslaafd of er in dealen werden bij NedCar binnengehaald, want daar is het: als ze maar handen hebben en in principe bereid zijn om te werken. Ik denk dat daar een deel van het probleem zit.”

Volgens Volkers van VNO/NCW bleek uit het onderzoek van Trendmeter dat bij eenvijfde van de ondervraagde ondernemers sprake was van meer criminaliteit dan drie jaar eerder. De wergeversorganisatie dringt er bij de leden op aan in een risicoanalyse na te gaan waar de zwakke plekken in de onderneming zitten en daarvoor maatregelen te bedenken. “Je moet er op uit zijn de verleiding kleiner te maken, bijvoorbeeld door goederen die duur en zeer gewild zijn achter slot en grendel te zetten en een goed sleutelbeheer te voeren.” Verder bepleit Volkers opstelling van strengere regels over wat wél en wat per se niet mag.

Volgens Volkers is uit het onderzoek van Trendmeter niet gebleken dat werkdruk oorzaak is van de toenemende criminaliteit. “Maar ook al zou de werkdruk hoog zijn, dan mag dat natuurlijk nog geen aanleiding zijn voor crimineel gedrag”.