SP ook met spots hét tegengeluid

Straatvechters zijn het, straatvechters met een boodschap. De Socialistische Partij doorbreekt als enige de milde toon van de politieke spots. “Stem tegen” is de kortste en tegelijk indringendste boodschap voor een oppositiepartij.

Scherp en gehaaid opereert de partij. Op de dag van de gemeenteraadsverkiezingen verraste ze de concurrentie met reclame in het Ster-blok. De meest anti-kapitalistische partij was de eerste die doordrong in het reclame-blok van de publieke omroep.

Bij de statenverkiezingen van '95 waren ze al te zien geweest in het Ster-blok, maar dat was illegaal. Via een fake-organisatie, het niet-bestaande promotiecentrum voor Hollandse tomaten, was de partij in het Ster-blok gekomen met een spotje: Kies vandaag voor tomaat. De associatie was voor iedereen duidelijk.

Op de dag van de Tweede-Kamerverkiezingen zit de SP opnieuw in het Ster-blok. En het succes bij de gemeenteraadsverkiezingen - plus 70 raadszetels - heeft de partij ertoe gebracht om ook in de dagen voor de verkiezingen met spots te komen. Professioneel vervaardigde spots.

Partijsecretaris Tiny Kox: “Je moet concurreren met commerciële reclamespots en actualiteitenuitzendingen die er goed uitzien. Dus als je zendtijd benut, moet je ook iets fatsoenlijks maken.”

Komen de grote partijen nog met verrassingen? D66 heeft voor de laatste verkiezingsspots de acteur Arjen Ederveen ingeschakeld. Andere partijen broeden nog op aansprekende uitzendingen of zwijgen erover. Want de kijkdichtheid van politieke spots mag laag zijn, het bereik van een massamedium blijft groter dan het geploeter in zaaltjes in het land.

En soms heb je mazzel. Zit je als partij in de rust van een grote voetbalwedstrijd op tv. D66 mocht in 1988 zendtijd vullen in de rust van Nederland-Duitsland (2-1). De kijker zag een man en een vrouw achter een televisie in afwachting van een voetbalwedstrijd; op de achtergrond klonk Hans van Mierlo. D66 had een miljoenenpubliek, maar de uitzending leverde twee opzeggingen op. Twee vrouwelijke leden stoorden zich eraan dat de man achter de televisie de vrouw had gevraagd bier en chips te halen. Politiek staat in Nederland voor ernst, en reclame staat voor verleiding. Zo bezien is politieke reclame een onmogelijk genre.