Gesprek over toetreding: EU: zo nodig alleen met Grieks-Cyprus

EDINBURGH, 16 MAART. Als de Turks-Cyprioten blijven weigeren met de Grieks-Cyprioten aan een onderhandelingsdelegatie deel te nemen, zal de Europese Unie op 31 maart alleen met de Grieks-Cyprioten onderhandelingen beginnen.

Daarover zijn de ministers van Buitenlandse Zaken van de Europese Unie het zaterdag tijdens informeel overleg in Edinburgh eens geworden.

De onderhandelingen over toetreding van Cyprus tot de EU zullen beginnen met een verklaring van de EU. Daarvoor hebben de ministers van Buitenlandse Zaken na een moeizame discussie een tekst van het Britse voorzitterschap van de EU aanvaard.

Een Franse dreiging om de onderhandelingen snel na de start van 31 maart te bevriezen als er geen oplossing voor het geschil over Cyprus in zich komt, verdween van tafel. De Griekse dreiging om bij bevriezing van de onderhandelingen met Cyprus de besprekingen over toetreding tot de EU met Oost-Europese landen te belemmeren, was vervolgens ook van de baan. De Britse minister van Buitenlandse Zaken Cook noemde het resultaat “zeer succesvol”. Zijn Duitse collega Kinkel sprak van een oplossing die niet zijn voorkeur had, maar waarin hij mee had ingestemd om een Griekse boycot van de onderhandelingen met Oost-Europese kandidaten voor toetreding tot de EU te voorkomen.

De EU-ministers van Buitenlandse Zaken waren het niet eens over de vraag of Cyprus lid kan worden van de EU als aan de huidige deling van het eiland in een Grieks en een Turks deel nog geen einde is gemaakt. Kinkel en de Franse minister Védrine vonden lidmaatschap van een gedeeld Cyprus van de EU niet mogelijk. De Britse minister van Buitenlandse Zaken Cook, de voorzitter van de bijeenkomst, zei dat hij een einde van het geschil over Cyprus geen voorwaarde vond voor toetreding tot de EU. Zijn Nederlandse collega Van Mierlo vond lidmaatschap van een gedeeld Cyprus “zeer moeilijk denkbaar”.

De EU-ministers van Buitenlandse Zaken hebben ingestemd met een Brits voorstel om in Londen een conferentie te houden over humanitaire hulp voor de bevolking van Irak. Volgens Cook zullen aan die conferentie de EU-lidstaten, Arabische landen en humanitaire organisaties deelnemen. Hij zei te hopen dat Jordanië aan de bijeenkomst deelneemt.

De EU tracht al enige tijd een belangrijker politieke rol in het Midden-Oosten te spelen en heeft daarvoor enige tijd geleden een speciale gezant benoemd. Het afgelopen weekeinde besloten de EU-ministers van Buitenlandse Zaken dat er ook een speciale gezant van de EU in Kosovo moet komen. Tevens spraken zij af dat er een speciale gezant benoemd wordt om in Azië duidelijk te maken welke rol de EU speelt bij hulp in verband met de financiële crisis. Door deze gezanten, die rechtstreeks aan de EU-ministers van Buitenlandse Zaken rapporteren, verliest de Europese Commissie aan invloed. Commissie-voorzitter Santer zei dat niet belangrijk te vinden. Door ter plaatse aanwezig te zijn kan de EU meer doen dan waartoe de Europese Commissie vanuit Brussel in staat is, aldus Santer.