Haasse versus Palmen

De redactie heeft in de Boekenbijlage van 20 februari de spijker op de kop geslagen door het contrast te laten zien tussen de twee meest publieke schrijfsters van dit moment: Hella en Connie. De foto van Palmen steekt op de voorpagina uit boven de schrijfster die één generatie ouder is (één generatie gerekend als 30 jaar).

Maar de schijn bedriegt, als we het laten bij een visuele indruk. In de tekst bij de eerste staat: 'verlangen naar leven als ster' en 'egomane droomwens'. Bij de tweede werden de kwalificaties 'wars van koketterie' en 'geëngageerd' gebruikt. Er valt niet aan de indruk te ontkomen, dat het één bedoeld is als tegendeel van het ander, waarbij het oordeel dan in 'bonam partam' uitvalt voor de oudere schrijfster.

Wat is hier mis mee? Naar de vorm is het sowieso mis. Inhoudelijk gezien is het dom. We mogen blij zijn dat de culturele verschillen, die zich op het terrein van seksualiteit en presentatie de laatste 30 jaar hebben voorgedaan, door een jongere schrijfster gesignaleerd zijn. Hierin is zij juist geëngageerd te noemen. Connie Palmen is onze Benoîte Groult. Zij heeft de esprit van een Franse vrouw. De problematiek van de achttiende-eeuwse mevrouw Bentinck van Hella Haasse is evenzeer een gegeven van een vrouw van nu. Dit vertellen ons Connie en Benoîte. Verliefdheid is geen mannelijk privilege. En de polygame uitwerking ervan al helemaal niet. Jammer dat mevrouw Haasse de indruk maakt dit gegeven niet in deze tijd te durven plaatsen. Met deze schroom is zij een kind van haar generatie.

Het is een gemiste kans van de redactie om deze verwantschap en dit verschil niet aan te grijpen door de beide schrijfsters gelijkwaardig naast elkaar te plaatsen. In plaats daarvan kiest zij voor het vertrouwde patroon van overwaardering van 'soliditeit' en 'discretie'. In een door de media gedomineerde tijd past het niet iemand die hier gevoel voor heeft, te betichten van egomanie.