Afdelingschef omgekocht; Arrestatie bij centrale bank van Japan

TOKIO, 11 MAART. De Japanse justitie heeft vandaag een hoge functionaris van de centrale bank gearresteerd op verdenking van corruptie. De man zou vertrouwelijke informatie hebben doorgespeeld aan banken in ruil voor diners en golf.

Gouverneur Matsushita van de centrale bank belegde direkt na de arrestatie een speciale persconferentie. Hij zei een zware verantwoordelijkheid te voelen voor het “betreurenswaardige” schandaal, maar geen aanleiding te zien om zelf af te treden. Een invloedrijk politicus binnen de regeringspartij heeft gisteren juist om dit aftreden geroepen. Matsushita zei vandaag zelf het schandaal te willen ophelderen. Ook premier Ryutaro Hashimoto noemde de affaire vandaag “betreurenswaardig” maar liet zich niet uit over de positie van gouverneur Matsushita.

Voorafgaand aan de arrestatie begonnen tientallen functionarissen van het openbaar ministerie een huiszoeking bij de centrale bank, een primeur in het 120-jarig bestaan van het instituut. De gearresteerde is Yasuyuki Yoshizawa (42), hoofd van de afdeling kapitaalmarkten bij de centrale bank. Yoshizawa zou van 1993 tot 1997 zijn gefêteerd door de Industrial Bank of Japan en de Sanwa Bank voor een bedrag van 4,3 miljoen yen (71.000 gulden). In ruil voor diners, cadeaubonnen en partijtjes golf zou Yoshizawa vroegtijdig informatie hebben doorgespeeld over de activiteiten van de centrale bank op de geldmarkt en over de maandelijks gepubliceerde barometer van de Japanse economie, de 'tankan'. De tankan geeft inzicht in de vooruitzichten van het bedrijfsleven en heeft invloed op bijvoorbeeld beurskoersen.

De arrestatie bij de centrale bank volgt op de arrestatie van vier ambtenaren van het ministerie van Financiën de afgelopen weken wegens vergelijkbare verdenkingen. Gelijk opgaand met deze schandalen is er veel kritiek in de Japanse pers op de grote macht van ambtenaren. Veel besluiten worden genomen zonder enige duidelijheid over de motivering. Zo luidt de verdenking tegen een van de gearresteerde ambtenaren van Financiën dat hij tractaties heeft ontvangen van het effectenhuis Nomura in ruil voor een vergunning voor het starten van een investeringsfonds op basis van een beursindex.

Het toeval wil echter dat de schandalen komen aan de vooravond van liberalisering van de financiële markt in Japan, die verspreidt over de komende jaren plaats zal hebben. Op 1 april aanstaande treedt een nieuwe wet in werking die de centrale bank minder afhankelijk maakt van het ministerie van Financiën. Ook worden bijvoorbeeld de regels aangaande buitenlandse valutatransacties per 1 april versoepeld. Over het geheel zal er de komende jaren meer afstand moeten komen tussen overheid en bedrijfsleven.