Italië: levenslang voor Erich Priebke

ROME, 9 MAART. Een Italiaanse militaire rechtbank heeft de twee voormalige SS-officieren Erich Priebke en Karl Hass in hoger beroep tot levenslang veroordeeld wegens hun aandeel in de massa-executie van 335 Italianen, in maart 1944.

In eerste instantie was het tweetal tot respectievelijk 15 en 10 jaar veroordeeld, een straf die wegens hun hoge leeftijd in feite neerkwam op huisarrest. Oud-SS-kapitein Priebke, die in 1995 is uitgeleverd door Argentinië, is 84 jaar. Hass, de voormalige majoor bij de SS die getuige was in een eerder proces tegen Priebke maar daarna in de beklaagdenbank terecht kwam, is 85 jaar.

Familieleden van de slachtoffers applaudiseerden luid toen de rechter zaterdagavond zijn vonnis bekendmaakte. De meesten van hen vonden de eerdere uitspraak te mild. Sommigen zeiden dat enige clementie mogelijk is wegens de hoge leeftijd van de twee oud-SS-officieren, bijvoorbeeld door hen huisarrest te geven, maar dan alleen na een strenge veroordeling, om te onderstrepen dat dergelijke misdaden altijd en overal bestraft moeten worden.

De twee hebben erkend dat ze persoonlijk hebben deelgenomen aan de massa-executie, een vergeldingsactie voor een aanslag door het verzet. Beiden hebben twee mensen het nekschot gegeven. Als verdediging voerden zij aan dat alle SS-officieren dat moesten doen. De militaire rechter verwierp dat verweer. Hij vond dat ze hadden kunnen weigeren, misschien met gevaar voor hun carrière, maar niet voor hun leven.

Een eerste proces tegen Priebke, in 1996, eindigde in vrijspraak. De toenmalige rechter oordeelde dat de misdrijven waren verjaard. Deze uitspraak leidde toen een kleine volksopstand. Nog diezelfde avond werd Priebke opnieuw gearresteerd. Zaterdag bepaalde de militaire rechter in hoger beroep dat Priebke en Hass extreme wreedheid hebben getoond. Dat is een verzwarende omstandigheid die verjaring uitsluit.

Priebke zei in zijn slotverweer zaterdagmorgen dat hij zich beschouwd als een zondebok. Hij wees er op dat hij voor of na de massa-executie nooit iemand heeft vermoord. “Ik ben uitgekozen om de herinnering levend te houden aan al het kwaad uit een historische periode”, zei Priebke. “Het gaat er niet om wie Erich Priebke is geweest en wat hij werkelijk heeft gedaan, het gaat er om dat hij betaald voor datgene waarvan hij nu een symbool is gemaakt.”

De advocaten van Priebke en Hass proberen de straf in cassatie ongedaan te maken.

    • Marc Leijendekker