Contactgroep ziet toe op vredesproces

ROTTERDAM, 9 MAART. De Internationale Contactgroep werd in april 1994 opgericht. De internationale gemeenschap had in de Bosnië-crisis dringend behoefte aan een orgaan waarmee de diverse betrokken landen hun beleid zouden kunnen coördineren. Te veel diplomaten hielden zich met het Bosnië-dossier bezig: de bemiddelaars Lord Owen en Thorvald Stoltenberg, die net een vredesplan hadden overgelegd dat inmiddels door de Bosnische Serviërs was afgewezen, de Amerikaan Charles Redman en de Rus Vitali Tsjoerkin.

Die versnippering van diplomatieke inspanningen was een probleem, dat werd verergerd doordat de diplomaten voortdurend tegen elkaar werden uitgespeeld. Een Contactgroep, zo werd geredeneerd, zou kunnen leiden tot een bundeling van al deze initiatieven. “Er moet een verenigd front worden gepresenteerd. Als we daarin slagen dan is de kans veel groter om het conflict op te lossen”, zo vond een hoge Amerikaanse diplomaat. “We willen niet dat de partijen denken dat ze ons uit elkaar kunnen spelen en dan van de een naar de ander kunnen gaan om een betere regeling te krijgen.”

De Contactgroep kwam op 26 april 1994 voor het eerst in Londen bijeen op het niveau van diplomaten en heeft sindsdien toezicht gehouden op het vredesproces, in speciale gevallen op het niveau van ministers van Buitenlandse Zaken. De groep bestond aanvankelijk uit vertegenwoordigers van de Verenigde Staten, Rusland, Groot-Brittannië, Duitsland en Frankrijk. Later is Italië toegevoegd. Het was de Contactgroep die de Bosnische Serviërs in juli 1994 een nieuw verdelingsplan voor Bosnië voorlegde - dat direct werd afgewezen.

Als initiator van vredesinitiatieven heeft de Contactgroep niet veel uitgehaald; als supervisor van het vredesproces heeft de groep steeds het laatste woord gehad, al bleef Rusland er met betrekking tot Servië en de Bosnische Serviërs een vaak afwijkend standpunt op na houden.

Vanaf midden 1995 werden de diplomatieke inspanningen - binnen het kader van de Contactgroep - grotendeels overgenomen door Amerikaanse diplomaten - Richard Holbrooke met name, de man die uiteindelijk de Serviërs tot inbinden dwong. Vooral dankzij Holbrooke werd op 21 november 1995 het akkoord van Dayton geparafeerd.

De zitting van vandaag in Londen is de eerste spoedzitting op het niveau van ministers van Buitenlandse Zaken sinds het akkoord van Dayton.