Doorbraak in onderzoek kas Democraten VS

WASHINGTON, 7 MAART. Het onderzoek van het Amerikaanse ministerie van Justitie naar illegale bijdragen aan de herverkiezingscampagne van president Clinton heeft deze week belangrijke vooruitgang geboekt. Een centrale figuur in de affaire heeft schuld bekend en medewerking beloofd aan het onderzoek.

De 43-jarige Californische zakenman Johnny Chung kwam landelijk in de belangstelling toen bleek dat deze niet erg rijke zakenman, die in Taiwan is geboren, honderdduizenden dollars aan de Democratische partij had gedoneerd en zo'n vijftig bezoeken aan het Witte Huis had gebracht, soms in gezelschap van Chinese zakenlieden. Dat wekte de verdenking dat het geld van de Chinezen afkomstig was, wat illegaal zou zijn omdat politieke donaties van buitenlanders bij de wet verboden zijn.

Chung verklaarde vorig jaar in een vraaggesprek:“Het Witte Huis is als de metro: om te zorgen dat het hekje open gaat, moet je er muntjes ingooien.” In 1995, toen hij probeerde uitnodigingen te regelen voor een groepje zakenlieden uit China, overhandigde hij in het Witte Huis een cheque van 50.000 dollar aan de chef-staf van Hillary Clinton. Hoewel een medewerker van de Nationale Veiligheidsraad waarschuwde dat hij een ritselaar was en dat Clinton hem beter niet kon ontmoeten, woonden Chung en zijn relaties toch de opnames van een radiopraatje van de president bij en werden ze met Clinton gefotografeerd. In een folder van Chungs technologiebedrijfje staan zeven foto's van hem met de president en zes van hem met Hillary Clinton.

Chung is de vierde verdachte in de kwestie die Justitie in staat van beschuldiging heeft gesteld. De bijna 400.000 dollar die hij aan de Democratische partij heeft gedoneerd, is allemaal geretourneerd toen de financiering van de verkiezingscampagne eind 1996 in opspraak kwam. Chung omzeilde bij verschillende gelegenheden de maximale bijdrage van duizend dollar per persoon door ook zijn werknemers cheques voor de Democraten te laten uitschrijven, waarvoor hij hen meteen vergoedde. In totaal hebben de Democraten na de campagne van 1996 drie miljoen dollar teruggestort omdat het van onduidelijke herkomst was.

Voor Justitie is Chungs medewerking vooral van belang, omdat hij licht kan werpen op de nog altijd onopgeloste vraag of de Chinese overheid donaties naar de Democraten heeft gesluisd. De Senaatscommissie die de financiering van de verkiezingscampagne van 1996 heeft onderzocht, zegt in haar eindrapport dat gisteren uitkwam dat daarvoor “sterk indirect bewijs” bestaat. Het rapport wordt alleen onderschreven door de Republikeinse meerderheid van de commissie, volgens de Democraten is er onvoldoende bewijs van bemoeienis van de Chinese overheid en hebben de Republikeinen ten onrechte geen aandacht besteed aan een illegale donatie aan hun eigen partij.

Volgens het rapport heeft Clintons campagneteam de wetten voor politieke fondsenwerving “uitgehold” en het presidentschap gereduceerd tot een instrument voor het inzamelen van donaties. De Democratische fondsenwerver Maria Hsia, die in februari in staat van beschuldiging werd gesteld voor het witwassen van donaties, zou “een agent van de Chinese regering” zijn, die probeerde haar banden met Peking te verhullen. Hsia heeft een omstreden bezoek van vice-president Gore aan een boeddhistische tempel bij Los Angeles georganiseerd. Volgens het rapport was Gore, ondanks zijn herhaalde ontkenningen, er wel degelijk van op de hoogte dat de bijeenkomst in de tempel bedoeld was om geld voor de campagne in te zamelen. Religieuze instellingen, die een belastingvrijstelling hebben, mogen niet aan politieke fondsenwerving doen. Een aantal boeddhistische nonnen schreef cheques uit voor de Democratische Partij, ook al erkenden ze later dat ze totaal geen politieke belangstelling hebben. De tempel vergoedde hun de donaties.

Woensdag arresteerde de FBI in Californië nog een andere Democratische geldschieter, Yogesh K. Gandhi, die beweert een verre neef te zijn van Mahatma Gandhi. Yogesh Gandhi wordt ervan verdacht 325.000 aan buitenlandse donaties naar de Democraten gesluisd te hebben, maar hij is aangehouden voor fraude met creditcards.