Slowaakse oppositie furieus na besluit premier Mear

BRATISLAVA, 4 MAART. De Slowaakse regering van premier Vladimír Mear heeft gisteren, gebruikmakend van de presidentiële bevoegdheden die Mear een dag eerder in handen vielen, een referendum geschrapt en de helft van alle Slowaakse ambassadeurs ontslagen. De Slowaakse oppositie heeft furieus op de actie gereageerd.

Vorige week schreef president Michal Kovác voor 19 april een referendum uit over een NAVO-lidmaatschap van Slowakije en over de vraag of de president van Slowakije direct door de bevolking dan wel - zoals nu - indirect door het parlement moet worden gekozen. Maandag verstreek de vijfjarige ambtstermijn van Kovác en trad hij af. Omdat het Slowaakse parlement er nog niet in is geslaagd het eens te worden over een opvolger, kreeg premier Mear tijdelijk de meeste bevoegdheden van de president in handen.

Gisterochtend maakte Mear direct van die bevoegdheden gebruik en schrapte hij het door Kovác uitgeschreven referendum. Tegelijkertijd ontsloeg hij 28 van de 59 ambassadeurs van Slowakije en gelastte hij de vrijlating van een aantal gevangenen.

De oppositie reageerde woedend op de maatregelen. “De Slowaakse premier doet met succes alles om Slowakije definitief uit te sluiten uit de gemeenschap van democratische landen en het tot een land als Wit-Rusland, Libië, Cuba, Noord-Korea of [het vroegere communistische] Tsjechoslowakije te maken”, zo liet de oppositionele Democratische Unie in een verklaring weten.

Een woordvoerder van de oppositie zei dat Mear “bang is voor de stem van de bevolking”. De eveneens oppositionele christen-democratische partij kondigde aan morgen te beginnen met de inzameling van handtekeningen voor een petitie, om het referendum alsnog af te dwingen. Daartoe moet de petitie worden getekend door 350.000 mensen.

Het door Kovác uitgeschreven referendum over het NAVO-lidmaatschap en de directe presidentsverkiezingen is vorig jaar mei al eens gehouden, nadat de oppositie het met een petitie had afgedwongen. Daarvoor waren 520.000 handtekeningen opgehaald. De regering van premier Mear saboteerde dat referendum door één dag voor de gang naar de stembus eenzijdig de vraag over de directe presidentsverkiezingen van het stembiljet te schrappen. Die maatregel werd later door het Constitutionele Hof veroordeeld als een schending van de Slowaakse grondwet. Door de verwarring die volgde op de actie van de regering bracht maar tien procent van de Slowaken zijn stem uit en werd het referendum ongeldig verklaard. (Reuters, AFP)