D66 wil in Gennep weer huzarenstukje uithalen

Als het aan D66 ligt, begint in het tegendraadse Limburgse stadje Gennep bij de verkiezingen de victorie, net als in 1982. De D66'ers pogen de kiezers te werven met gratis compost.

GENNEP, 2 MAART. De inwoners van het Noordlimburgse Gennep zijn vanouds eigenzinnige mensen, die zich weinig gelegen laten liggen aan de politieke voorkeuren van de rest van Nederland. Niet zonder bezorgdheid wacht de plaatselijke politieke elite nu af wat de 17.000 onafhankelijke geesten uit het stadje aan de Niers woensdag weer voor haar in petto hebben.

Bij het CDA, dat op het ogenblik samen met de bijna even grote lokale partij CEL en de PvdA het college van burgemeester en wethouders vormt, etaleert men ditmaal echter een grote dosis zelfvertrouwen. “Het gaat gewoon goed in Gennep”, verklaart slager en CDA-raadslid Sjaak Noy, terwijl hij zijn haar onder handen laat nemen bij kapsalon Jan van den Ende in de Zandstraat.

De kapper, die de vorige keer zelf ook al op zijn klant heeft gestemd, zwaait het huidige college vooral lof toe voor de aanleg van een nieuw winkelcentrum en een fraai nieuw gemeentekantoor, vlak achter het schitterende oude stadhuis uit de 17de eeuw.

Maar het zou niet de eerste keer zijn dat de politici bedrogen uitkomen in Gennep. Zo bombardeerden de kiezers in 1982 D66 al eens tot grootste partij van de gemeente, met welgeteld één stem meer dan het CDA, terwijl D66 vrijwel overal in den lande werd weggevaagd. In hotel De Kroon, pal naast het oude stadhuis, sprak die avond een danig in verwarring gebrachte D66-voorman Jan Terlouw tussen een hossende menigte de historische woorden: “Ik zou eigenlijk verdrietig moeten zijn maar kan dat niet helemaal.”

In 1990, vier jaar voor de Haagse uitvoering van paars, deinsden ze er in het nog altijd overwegend katholieke Gennep niet voor terug het CDA buiten het college van B en W te duwen. Het was destijds een primeur voor Limburg, die het CDA koud op het dak viel. “Bij D66 zijn ze daar nog altijd trots op”, bitst Ad Houtepen, dit jaar lijsttrekker van het CDA.

De confessionelen haalden overigens vier jaar later hun gram. Niet alleen keerden zij met één raadszetel winst in het college terug, maar bovendien moest D66 een zetel prijsgeven en belandde die partij in de oppositie. Dit alles opnieuw in schril contrast met de lotgevallen van beide partijen elders in het land. De afdeling Gennep van D66 zou graag weer een huzarenstukje uithalen, nu de partij in den lande opnieuw zware tijden beleeft, maar of dit ervan komt is twijfelachtig. “Het huidige college heeft de boel goed dichtgetimmerd”, verklaart Paul Wessels (51), een joviale man die al sinds tien jaar de motor van D66 in Gennep vormt en sinds 3 december tevens lid van de Tweede Kamer is.

De inwoners van Gennep, die nog niet allemaal bekomen zijn van het ook hier uitbundig gevierde carnaval, lijken ditmaal weinig grieven te kennen. “De werkloosheid bedraagt hier maar acht procent en ook in financieel opzicht hebben we geen grote problemen”, zegt Thei Brons, een 67-jarige wethouder namens de lokale partij CEL met de uitstraling van Dreesachtige degelijkheid.

De gemeente Gennep kan de vraag naar nieuwe bedrijfsterreinen nauwelijks bijbenen. De problemen met de stankoverlast van het champignonskwekersbedrijf CNC, die D66 vier jaar geleden nog parten speelden, zijn inmiddels opgelost. De enige bron van onzekerheid betreft plannen voor decentralisatie binnen de zwakzinnigenzorg. Bij Gennep ligt het grote zwakzinnigencentrum Saamvliet (1.200 personeelsleden), de grootste bron van werkgelegenheid in het stadje.

Een zaak die veel stof deed opwaaien in het tussen Maas en Duitse grens weggedrukte Gennep, was de vraag of Gennep op bepaalde terreinen met het Limburgse Venlo (45 kilometer weg) of met het veel dichterbij gelegen Gelderse Nijmegen moest samenwerken. D66 vond bijvoorbeeld dat het logischer was brandweer en ambulances uit Nijmegen te laten komen, maar het had de Limburgse gezindheid van de Gennepers onderschat. Al spoedig ging het debat niet meer over de brandweer en de ambulances maar over de vraag of Gennep bij Gelderland dan wel Limburg hoorde. En daarover kon voor de meesten geen misverstand bestaan: ze hoorden bij Limburg. “Er kwamen toen heel andere sentimenten in het geding”, bevestigt Wessels. “Wij zijn toen uiteindelijk ook overstag gegaan.”

Aan hun Limburgse identiteit kan niet worden getornd, maar op de samenhang binnen de gemeente valt nog wel iets af te dingen. Sinds een herindeling in 1973 maken ook de naburige dorpjes Heijen, Ottersum, Milsbeek en Ven-Zelderheide deel uit van Gennep. Tot op de dag van vandaag moeten de bestuurders oppassen dat ze de precaire balans tussen de stadsdelen niet verstoren. De meeste partijen zorgen er wel voor dat ze kandidaten uit verschillende delen op hun kandidatenlijst hebben, zodat niemand zich achtergesteld voelt.

Hoewel het D66 de laatste jaren in Gennep wat minder voor de wind is gegaan, voert de partij er weer met veel enthousiasme campagne. “We canvassen ons een ongeluk”, aldus Wessels, die er vandaag met een fiets vol foldertjes op uit trekt. Hij verklaart het succes in Gennep mede uit het feit dat hij en zijn partijgenoten zich altijd sterk op 'de gewone man' hebben gericht. “Ze zijn altijd goed bij de les”, geeft ook CEL-wethouder Brons toe, die er echter aan toevoegt: “Ze zijn wel enorm voor inspraak. Dat is mooi, maar je moet ook nog eens besluiten nemen.”

Net als bij voorgaande verkiezingen heeft D66 weer een kleine attentie voor de kiezers. Waren dat een vorige keer een luchtfoto van Gennep (Geef D66 de ruimte) en gladiolen (Laat D66 groeien), ditmaal kunnen inwoners bij een container gratis compost ophalen, gemaakt van hun eigen biologische afval bij een afvalverwerkingsbedrijf in Venlo. “We mogen wel eens wat terugdoen voor de kiezers”, meent Wessels.

Wessels zelf is ditmaal geen lijsttrekker maar kandidaat-wethouder. Dat heeft te maken met het feit dat hij in december te elfder ure werd geroepen tot het lidmaatschap van de Tweede Kamer, als opvolger van Gerrit Jan Wolffensperger. De vreugde zal maar van korte duur zijn - hij staat 27ste op de landelijke lijst, terwijl D66 bij de landelijke verkiezingen van 6 mei volgens de laatste peilingen op niet meer dan tien zetels hoeft te rekenen. Maar dat deert hem niet. Ook in Gennep zelf is men trots op het nieuwe, kortstondige Kamerlid. Hotel De Kroon besloot afgelopen vrijdag tot hilariteit van Wessels zelf kamer nr 2 voortaan de Paul Wessels-kamer te noemen.

Wessels was ook al wethouder tot 1994 en stond destijds mede aan de wieg van het nieuwe gemeentehuis, dat werd ontworpen door Max van Huut. “Het was wel zuur toen niet als wethouder de opening mee te maken van het nieuwe gemeentekantoor, waar je zelf zoveel aan had gedaan.” Hetzelfde gold voor het nieuwe winkelcentrum. Met welbehagen herinnert hij zich nog de dagen dat hij in het torentje van het oude stadhuis een crisisteam aanvoerde dat er in 1993 voor moest zorgen dat de plotseling angstaanjagend gezwollen Niers niet buiten zijn oevers zou treden en het stadje zou overspoelen.

Onder twee groepen in Gennep hoopt D66 vooral op steun: onder de honderden allochtonen en onder de jongeren. “Ik stem in elk geval D66”, zegt Marco Aerts (22), die aan een kassa werkt bij de Edah in het nieuwe winkelcentrum. “Dat is de enige partij die zich inzet voor de jongeren hier.”