In geteisterd Auckland blijft licht uit

Het centrum van Nieuw-Zeelands grootste stad Auckland kampt nu al ruim een week met een rampzalige en alles ontwrichtende stroomstoring. Waarschijnlijk duurt het nog maanden voor de situatie is genormaliseerd.

WELLINGTON, 28 FEBR. Een week nadat de stroomstoring in het stadscentum van Auckland begon is het nog steeds onduidelijk wanneer het normale leven in het hart van Nieuw-Zeelands grootste stad kan worden genormaliseerd. Waarschijnlijk gaat dat enkele maanden duren. De stroomstoring heeft Nieuw-Zeelands economische dynamo lamgelegd.

Gisteren kondigde het elektriciteitsbedrijf van de stad, Mercury Energy, aan dat er vertraging is opgetreden in de pogingen om aanstaande maandag 30 procent van de energievoorziening te herstellen. Intussen leidt de crisis tot een herbezinning op de regeringsplannen om nutsbedrijven op commerciële basis te exploiteren.

De hoogbouw-binnenstad van Auckland, gedomineerd door een uitkijktoren van het model Berlin Alexanderplatz en talloze kantoorgebouwen tussen de vijftien en dertig etages, maakt een bijna uitgestorven indruk. De meeste liften staan stil. De gemeentelijke autoriteiten hebben de bewoners van de stad gevraagd het gebied, ter grootte van de Amsterdamse grachtengordel en werkplek van 80.000 mensen, te mijden. Personeel van grotere bedrijven is tijdelijk overgeplaatst naar filialen. Veel mensen werken thuis. Winkels, cafés en restaurants verwachten een miljoenenstrop aangezien klanten wegblijven omdat koelkasten, elektrische fornuizen, magnetrons en capuccinomachines buiten werking zijn.

De aanleiding van de stroomcrisis was de extreme hitte van de afgelopen weken. Die leidde tot extra vraag om de airconditioningsystemen aan de praat te houden. Samen met de hoge grondtemperaturen had dit het doorbranden tot gevolg van de vier hoogspanningskabels die het Central Business District bedienden. Mercury Energy is begonnen met de reparatie van de in olie en gas gewikkelde kabels en is ook van plan een bovengrondse noodverbinding langs een spoorlijn aan te leggen. Die moet Auckland aan het werk houden, totdat een nieuwe tunnel met kabels over twee jaar in gebruik kan worden genomen.

De onderliggende oorzaak van de crisis is achterstallig onderhoud, onvoldoende risicoanalyse en gebrekkige planning voor crisissituaties. Het winststreven van Mercury Energy ligt daaraan ten grondslag, zeggen critici. De elektriciteitsdistributie in Nieuw-Zeeland geschiedde in het verleden door openbare nutsbedrijven, die geleid werden door een democratisch bestuur. Door de Nieuw-Zeelandse marktgerichte economische revolutie heeft die structuur plaatsgemaakt voor een commercieel opererend elektriciteitsbedrijf in Auckland. Daarvan zijn de aandelen weliswaar nog in openbare handen, maar de meeste commissarissen worden indirect door de regering benoemd. Zij hebben de opdracht Mercury winstgevend te laten opereren. In hun enthousiasme snel aan de winstverwachtingen van de overheid te voldoen, is het onderhoud daarbij verwaarloosd, zeggen de aanhangers van de openbare nutsvoorzieningen.

De nadrukkelijke bedoeling van de centrumrechtse regering was daarbij om Mercury Energy snel te privatiseren, zoals dat in andere Nieuw-Zeelandse steden al is gebeurd. “Veertien jaar lang hebben we moeten horen dat openbare nutsbedrijven inefficiënt zijn en niet aan de wensen van de klanten tegemoetkomen. Nu het commerciële centrum van Nieuw-Zeeland van de energievoorziening is afgeknepen, verliest het privé-sectormodel echter veel aan overredingskracht”, schreef het dagblad 'The Dominion'.