Subsidies in '98 kosten rijk 16,59 miljard

DEN HAAG, 24 FEBR. De overheid geeft dit jaar 16,59 miljard gulden uit aan 497 subsidieregelingen, ruim 7,5 procent van de totale rijksuitgaven. Dat is anderhalf miljard gulden meer dan vorig jaar, maar 21,5 miljard minder dan in 1993. Dit blijkt uit een overzicht dat naar het parlement is gezonden.

De overheid geeft in 1998 aan subsidies net zoveel uit als ze aan accijnzen binnenkrijgt. Verkeer en Waterstaat, Economische Zaken en Volkshuisvesting zijn de grootste subsidieverstrekkers, met respectievelijk 3,79, 3,25 en 2,92 miljard gulden.

Dat blijkt uit het Subsidie Overzicht Rijksoverheid 1998, dat het ministerie van Financiën vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Om een dergelijke 'subsidie-bijbel' is twee jaar geleden door de Kamer gevraagd, omdat men beter zicht wilde op de subsidiestromen. Het ministerie komt vanaf dit jaar met een jaarlijkse actualisering van het overzicht.

De grootste subsidiepost is die van de individuele huursubsidie. Het ministerie van VROM besteedt het komende jaar ruim 2,81 miljard gulden aan de huurondersteuning, zo blijkt. Deze post is meteen een risicovolle, aldus het overzicht: het valt niet goed na te gaan of de subsidie-ontvangers aan de voorwaarden voldoen. In totaal staan er 57 van deze 'risicoposten' in het overzicht.

Van de subsidie van Verkeer en Waterstaat gaat ruim twee miljard gulden naar de exploitatie van het openbaar vervoer. Economische Zaken investeert het meest in de ontwikkeling van het midden- en kleinbedrijf. Daar gaat in 1999 zo'n 850 miljoen gulden naar toe.

Naast de grootgebruikers van subsidies staan er ook enkele honderden minder grote bedragen in het overzicht. De kleinste subsidie komt van Defensie, vierduizend gulden aan het Committee of Military Medicine. Binnenlandse Zaken is met 18,9 miljoen gulden de kleinste subsidieverstrekker. Algemene Zaken, het departement van premier Kok, verstrekt overigens helemaal geen subsidies.

In 1993 publiceerde de overheid ook een subsidie-overzicht. Toen werd nog voor 38,82 miljard gulden besteed aan zevenhonderd subsidieregelingen (18,6 procent van de totale uitgaven). Een deel van die subsidies is daadwerkelijk vervallen. Maar ook door een herdefiniëring van het begrip subsidies is het totaalbedrag sterk verminderd. Zo vallen sommige voormalige subsidies, zoals de studiefinanciering, nu onder inkomensoverdrachten. Vooral Onderwijs, Volkshuisvesting en Sociale Zaken hebben fiks moeten inleveren en opzichte van 1993. Onderwijs blijft met 86 wel het ministerie met de meeste subsidies, maar geeft daar veel minder aan uit dan in 1993.

Minister Zalm (Financiën) wil een eenduidiger definiëring van subsidies opstellen, zodat de komende jaren een betere vergelijking mogelijk is.