Verlies en overname bedreigen Netscape

Softwarebedrijf Netscape wordt geplaagd door verliezen en geruchten over overname en wijzigde zijn strategie. Directeur Zwezerijn van Netscape Benelux geeft uitleg.

UTRECHT, 19 FEBR. Meer dan eentiende van de omstreeks drieduizend werknemers van het Internetbedrijf Netscape vliegt de deur uit, maar Netscape Benelux groeit in twee maanden met 25 procent. Die groei wordt gerealiseerd met de komst van slechts drie nieuwe employés. Het lokale personeelsbestand van 's werelds leidende fabrikant van browsers, programma's waarmee op Internet kan worden gesurft, blijft met vijftien mensen verrassend klein. De groei van Netscape in Nederland was gisteren voor algemeen directeur R. Zwezerijn dan ook niet de reden een toelichting te geven op de strategie van zijn bedrijf. Aanleiding daarvoor is het woelige vaarwater waarin het bedrijf de laatste twee maanden is beland.

Eind vorig jaar nam het aandeel Netscape een duikvlucht, na de aankondiging van een onverwacht verlies over 1997 van 115,5 miljoen dollar. Kort daarop volgde de bekendmaking dat Netscape zijn browser voortaan evenals Microsoft gratis ter beschikking zal stellen. “Dat hadden we natuurlijk al veel eerder willen doen”, aldus Zwezerijn. “Maar de afgelopen jaren hadden we die omzet nog keihard nodig.” Het aandeel van de verkoop van losse browsers (Netscape Navigator en de opvolger, het uitgebreidere Communicator) in de omzet van Netscape bedroeg eind 1996 nog bijna 45 procent. Eind 1997 was die bijdrage gedaald tot 13 procent.

Als klap op de vuurpijl meldde de Amerikaanse zakenkrant The Wall Street Journal begin deze maand dat Netscape op de nominatie stond te worden verkocht, aan giganten als Sun Microsystems, Oracle, IBM, Hewlett-Packard of America Online. Het bericht heeft de koers van Netscape, begin dit jaar op een dieptepunt gebracht, een stimulans gegeven.

Maar voorlopig staat Netscape nog op eigen benen. En als het aan Zwezerijn ligt, blijft dat ook zo: “Oracle? Dan moet ik voor Larry Ellison werken, mij niet gezien.”

Een hooggeplaatste bankier informeerde onlangs naar de toekomst van Netscape. 'What about Netscape', vroeg hij Zwezerijn. 'What About ING?' , reageerde deze. Volgens de Netscape-directeur is in het huidige fusie- en overnamegeweld geen enkele marktpartij van een zelfstandig voortbestaan verzekerd. Belangrijkste is, meent hij, dat Netscapes producten zullen voortbestaan. “Wat onze techniek betreft kan ik u verzekeren dat die er nog lange tijd zal zijn”, zegt Zwezerijn.

De speculaties over overname worden mede gevoed door Netscapes nieuwe strategie, die zich vooral richt op grote bedrijven. In Netscapes omzet steeg het aandeel van zijn softwarepakket voor centrale computers van ondernemingen (en bijbehorende terminals) van 47 procent in het laatste kwartaal van 1996 tot meer dan 70 procent een jaar later.

Volgens Zwezerijn sleepte zijn bedrijf het afgelopen jaar twintig zeer grote klanten binnen, waaronder Hollandse Signaal, Shell International en Philips' divisie Medische Systemen. Zij zullen gebruik maken van Netscapesoftware voor de bouw van een netwerk gebaseerd op Internettechnologie. In de visie van Netscape moeten bedrijven deze technologie eerst intern toepassen (Intranet), waarna zij kan worden uitgebreid tot toeleveranciers, afnemers en later ook klanten.

Netscape kan deze grote klanten (meer dan 500 medewerkers) echter niet alleen bedienen. De opdrachten van grote bedrijven genereerden voor Netscape, volgens Zwezerijn, elk honderduizend tot een miljoen dollar aan revenuen. Adviseurs en bedrijven die helpen bij de implementatie van deze opdrachten verdienen nog eens het vijf- tot tienvoudige, aldus Zwezerijn. Hij ziet desondanks niet waarom Netscape met deze partners zou moeten samengaan. “Bedrijven als KPMG en Cap Gemini leiden nu al specialisten op die ons kunnen helpen bij de invoering. Wij blijven liever onafhankelijk.”

Tweede bron van inkomsten die Netscape compensatie moet bieden voor het wegvallen van de verdiensten met de verkoop van browsers is Netscapes pagina op Internet. Eind vorig jaar verdiende Netscape meer dan 15 procent van zijn omzet uit inkomsten van adverteerders en andere bedrijven die betalen voor een plek op zijn website. Die inkomsten liepen in het laatste kwartaal iets terug.

Volgens Zwezerijn hebben zich intussen 2,6 miljoen Internetgebruikers op deze site laten registreren. Dagelijks brengen zeven miljoen mensen (al dan niet geregistreerd) een bezoek aan www.netscape.com. Netscape presenteert zijn site als een poort waar de Internetgebruiker dagelijks doorheen zal gaan op zoek naar interessante pagina's. Maar ook de concurrentie probeert met aantrekkelijke sites gebruikers aan zich te binden.