Zeezeilers liggen niet wakker van gevreesde Kaap

In de vijfde etappe van de Whitbreadrace passeren de zeilers van de BrunelSunergy vandaag of morgen een bruine rotspartij op het puntje van Vuurland. Kaap Hoorn is het laatste, serieuze obstakel in een barre tocht.

ROTTERDAM, 17 FEBR. Kaap Hoorn is niet alleen een obstakel voor de zeevaarders, maar ook een mijlpaal voor iedere wedstrijdzeiler. Toen solist Henk de Velde twee jaar geleden de rotspartij in het puntje van Vuurland passeerde, schepte hij een emmer met ijskoud water uit de Zuidelijke Oceaan. De emmer werd gesloten en bij thuiskomst overhandigd aan de eigenaar van het walvismuseum op Schiermonnikoog. De Velde toonde diep respect voor Kaap Hoorn. Hij sprak met de plaatselijke vuurtorenwachters, hij knipte zijn haar en hij zong het Wilhelmus.

Kaap Hoorn werd ontdekt in 1616, toen de zeevaarders Schout en Le Maire een rotspartij ontwaarden in de buurt van de Antartica. Bijna een eeuw eerder zeilde Magelhaen door een vaarweg tussen de Grote en de Atlantische Oceaan, later omgedoopt in de Straat van Magelhaen en tegenwoordig een geliefde, want kortere route voor de professionele scheepvaart. Maar voor de deelnemers aan de Whitbreadrace blijft de Kaap een verplicht nummer. In tegenstelling tot De Velde zullen ze weinig oog hebben voor de archipel. De zwaarste wedstrijd ter wereld is geen romantische overlevingstocht.

De bemanning van de BrunelSunergy heeft in elk geval geen belangstelling voor Kaap Hoorn. Schipper Roy Heiner heeft voor een zuidelijke route gekozen, zijn gezichtsveld wordt bovendien belemmerd door een dikke laag mist. De Nederlandse boot ligt momenteel op een zesde plaats, een eervolle klassering na alle ellende in het begin van de race. Heiner had zich ten doel gesteld elke etappe een positie op te schuiven en hij lijkt te slagen in zijn opzet. De BrunelSunergy wordt volgende week in de Braziliaanse aankomstplaats San Sebasti verwacht. Daarna volgen nog vier kortere etappes.

De BrunelSunergy profiteert momenteel van averij bij de concurrentie. De Silk Cut van de Engelsman Lawrie Smith en de EF Education van de Française Christine Guillou hebben zoveel schade opgelopen dat zij een noodstop moeten maken in Argentinië. Beide schippers moeten zich nog haasten, willen ze op tijd arriveren voordat de zesde etappe in Brazilië van start gaat. Een gebroken mast, een beschadigd roer en een kapotte romp: de sierlijke zestigvoeters zijn omgetoverd in veredelde wrakstukken.

Hoewel de meeste boten momenteel in een windstilgebied varen, wordt de vijfde etappe gekenmerkt door barre omstandigheden. Op de Zuidelijke Oceaan zijn de zeilers overgeleverd aan de elementen. IJsbergen en walvissen liggen voortdurend op de loer. Metershoge golven overspoelen het dek. De zeilers zijn voortdurend bezig met herstelwerkzaamheden. “Ik vind er niet veel aan. Het enige wat je doet is repareren”, zegt de Australische wachtleider Steve Cotton van het Amerikaanse jacht Toshiba.

De watergebieden tussen de veertigste en zestigste breedtegraad staan in zeilerskringen bekend als de Roaring Forties en de Screaming Fifties. De wind komt meestal uit westelijke richting. Gezien de route van de Whitbreadrace heeft de stormkracht enorme snelheden tot gevolg. Elke deelnemer heeft een haat-liefde-verhouding met de Zuidelijke Oceaan. Marcel van Triest, de Nederlandse navigator van de Noorse boot Innovation Kvaerner, uitte zijn gemengde gevoelens in het maandblad Nautique. “Het is de spanning die deze etappes zo vermoeiend maken. Je kunt je niet staande houden. De kracht van het water is onvoorstelbaar. Bij elke golf over het dek word je teruggespoeld zolang je lijntje is.”

De Amerikaanse schipper Paul Cayard vergelijkt de onvoorziene omstandigheden met een naderende brand. “Eerst ruik je een smeulend vuurtje op het achterdek. Dan hoor je langzaam de sirenes van de ambulance en de politie. Vervolgens draaien ze de kraan open en gaat het brandalarm af.” Overigens heeft Cayard nog weinig schade aan zijn boot. Zijn Zweedse jacht EF Language gaat wederom aan de leiding in de vijfde etappe en verstevigt daarmee de koppositie in het tussenklassement.