Wat zal er niet veranderen voor Ajax?

Ajax gaat naar de beurs. De godenzonen ontdekken Hermes, beurs-icoon en god van de (financiële) handel. De financiële redactie beantwoordt zeven vragen over de beursgang van een voetbalbedrijf.

Wat heeft een voetbalclub op de effectenbeurs te zoeken?

Geld, net als andere bedrijven en ondernemers die naar de beurs gaan. Sommige oprichters brengen hun bedrijf naar de beurs en lopen financieel binnen. Ajax wil eigen kapitaal aantrekken bij beleggers om zich niet alleen sportief, maar ook financieel te versterken. Sport is in de ban van het grote geld en koning voetbal is in Europa haantje de voorste. In tegenstelling tot andere bedrijfstakken is de snelste manier om te groeien, door fusies en overnames, in sport onmogelijk. Een beursgang levert hetzelfde op: (financiële) slagkracht. De salarissen van spelers zijn na het Bosman-arrest van het Europese Hof, die de transfervergoeding voor clubs afschafte, rap gestegen. De inkomsten gaan ook omhoog dankzij stijgende toegangsprijzen en de verkoop van tv-rechten. De tv-rechten zijn steeds meer geld waard door de komst van commerciële zenders die marktaandeel en advertentie-inkomsten willen boeken. Deze wedren lijkt voorlopig nog niet ten einde.

Wat zal er veranderen voor Ajax?

Wat niet? De club gaat een echt bedrijf opzetten in de vorm van een naamloze vennootschap, een NV, net als Philips en Shell dat zijn. Alleen met deze juridische structuur kan een bedrijf een beursnotering krijgen. Ajax NV moet een minimale waarde op de beurs hebben van tien miljoen gulden, maar dat zal wel lukken, denken financiële experts. Verder moet de nieuwe NV drie jaar winst hebben gemaakt. Dat laatste wordt moeilijk te bewijzen, doordat de NV nog moet worden opgericht. De Amsterdamse beurs, die zelf sinds een jaar ook een commercieel bedrijf is, wil graag nieuwe ondernemingen lokken en staat erom bekend dat deze regels soepel worden geïnterpreteerd. De huidige vereniging Ajax blijft gewoon bestaan en wordt grootaandeelhouder van de nieuwe NV. Een vijandige overname door Philips (PSV) of Berlusconi (AC Milan) is dan bij voorbaat uitgesloten. De vereniging krijgt bovendien een zogeheten bijzonder aandeel, met extra invloed. De overheid heeft ook zo'n bijzonder aandeel bedongen toen staatsbedrijf KPN (post en telecom) in 1994 naar de beurs ging.

Word je als belegger straks voor een minuscuul deel mede-eigenaar van de spelers?

Daar waren de experts buiten Ajax vanochtend nog niet uit. In Engeland, waar al voetbalclubs beursgenoteerd zijn, is dat niet gebruikelijk. De contracten met de spelers zou Ajax NV wel als bezittingen op de balans kunnen zetten, maar het is de vraag of accountants, die de cijfers moeten goedkeuren, dat over hun hart kunnen verkrijgen.

En effectenhandel met voorkennis? De halve beurs zit bij Ajax in de skybox en het onderzoek naar fraude op de beurs schijnt nog niet te zijn afgerond.

Ajax moet zich natuurlijk houden aan de steeds uitgebreidere regels op dat gebied. Dat wordt een hoop werk voor advocaten. Bij een gewoon bedrijf mogen directeuren en belangrijke stafmedewerkers bijvoorbeeld niet in aandelen van hun eigen bedrijf handelen als er spannend nieuws aankomt die de koers kan beïnvloeden. Vallen de Ajax-spelers in die categorie? En de trainer? Of de masseur, die de blessures kent? Voor het te gelde maken van aandelenopties zijn vergelijkbare regels van kracht. Ajax kan zijn toptalent straks proberen te binden met aandelenopties, zoals de grote ondernemingen dat ook graag doen.

Koopt Ajax met het geld van beleggers straks nieuwe spelers?

Alles kan en alles mag. Doordat de vereniging de baas blijft, kan het beursfonds doen het geld wat zij wil. Deze overmacht is goed voor de clubliefde, maar professionele beleggers, zoals pensioenfondsen en verzekeraars, houden daar niet van. De overmacht van de vereniging druist ook in tegen de geest van de veertig adviezen van de commissie-Peters, die in het bedrijfsleven effectievere onafhankelijke controle op het reilen en zeilen van de directies wil.

Wordt Ajax een volksaandeel?

Reken maar. Voor volksaandelen zijn de tijden beter dan ooit te voren. Ajax heet niet voor niets Lucky Ajax. De beurs staat bijna weer op een hoogtepunt, het aantal particuliere beleggers (nu zo'n 800.000) groeit jaarlijks met 50.000. Sentiment zal zeker in het begin de beurskoers bepalen. Goals zijn koerswinsten. De beursgang van typische volksaandelen als Daf en KPN leerde dat een prijs van de aandelen van iets onder de 50 gulden de grootste animo oplevert. De kans is groot dat de beursgang uitloopt op een euforische gebeurtenis, om het woord hype maar niet te gebruiken. Uitslaande brand heet dat aan het Beursplein. Dat kan danig uit de hand lopen. De beursintroductie van Endemol was een groot succes, maar de beurskoers is sindsdien ver achtergebleven bij het beursgemiddelde.

Maakt ABN Amro als sponsor en bank bij de beursgang een een-tweetje, of is dat een dubbelrol die beter vermeden kan worden?

Dat ligt onder bankiers gevoelig. Ajax is mede afhankelijk van de sponsoring van huisbankier ABN Amro en op haar beurt heeft de bank er alle belang bij dat de beursgang slaagt. Tegelijkertijd moet de bank beleggers objectief en zorgvuldig informeren over de onderneming Ajax, de kansen en de risico's van het voetbalbedrijf. ABN Amro is de grootste Nederlandse zakenbank, maar leed vorig jaar een pijnlijke nederlaag met de mislukte beursgang van Holec. In sporttermen: het ABN Amro team is nu extra gemotiveerd.