Nederlands goud, zilver en brons op olympische 10 km

NAGANO, 17 FEBR. De kracht van Gianni Romme is voorlopig onuitputtelijk. Krap anderhalve week na zijn olympische titel op de 5.000 meter, veroverde hij vanmorgen in de M-Wave van Nagano ook die op de 10.000 meter. Indrukwekkend was de manier waarop hij het wereldrecord brak dat Johann Olav Koss tijdens de Winterspelen in 1994 vestigde. Romme was liefst 15,22 seconden sneller dan de Noor.

Bob de Jong en Rintje Ritsma maakten duidelijk hoe groot het verschil op de langste schaatsafstand is tussen de Nederlanders en de rest van de wereld. De Jong reed 10,43 seconden langzamer dan de winnaar en kreeg de zilveren medaille. Ritsma verloor 12,86 seconden op Romme, maar kon met een uiterste krachtsinspanning in de laatste ronde Bart Veldkamp voorblijven. Hij veroverde daardoor naast zijn zilveren medaille op de 5.000 meter en de bronzen medaille op de 1.500 meter opnieuw een bronzen medaille.

Ogenschijnlijk gemakkelijk schaatsend reed Romme naar zijn triomf. Hij begon zo snel dat tegenstander De Jong al na een paar honderd meter tegen een grote achterstand aankeek. Dansend schoof de lange Brabander over het ijs. In een zwierige stijl die herinnerde aan die van grote Noorse stayers van weleer, zoals Maier en Karlstad, zat hij bijna vanaf het begin van de race onder de tussentijden van het wereldrecord van Koss. De Noor, een paar jaar geleden nog superieur in het schaatsen, zag vanaf zijn commentaarpositie voor de Australische televisie hoe Romme hem onttroonde.

Voor het eerst in de geschiedenis van het schaatsen stonden drie Nederlanders tegelijk op het olympisch podium. Bij de huldiging van de vijf kilometer was Veldkamp vorige week derde, maar de Nederlander heeft sinds vorig jaar een Belgisch paspoort. Veldkamp was tijdens de Spelen van 1992 op de tien kilometer de laatste Nederlander die een gouden medaille won. Eerder werden de Nederlandse schaatsers Verkerk in Grenoble 1968 (1.500 meter), Schenk in Sapporo 1972 (1.500, 5.000 en 10.000 meter) en Kleine in Innsbruck 1976 (10.000 meter) olympisch kampioen. In Nagano voegden Romme (tweemaal) en Postma zich bij hen.

De eerste vier schaatsers op de 10.000 meter reden vandaag allen onder het wereldrecord van Koss, die in 1994 in Hamar 13.30,55 realiseerde. Tussen de laatste van het kwartet en de eerste van de rest van de wereld, de Noor Storelid, gaapte een gat van ruim zes seconden. De laatste twee van de acht paren (alleen de eerste zestien van 5.000 meter mochten meedoen) werden gevormd door de drie Nederlanders plus Veldkamp.

Nederland heeft nu al meer medailles dan ooit op de Olympische Winterspelen gewonnen: tien. Het grootste aantal medailles (negen) dateert van de spelen in Grenoble (1968) en Sapporo (1972). Op het programma staan nog de 1.000 en de 5.000 meter schaatsen voor vrouwen. Op de 1.000 meter heeft Marianne Timmer nog medaillekansen.