Mooie deuntjes op oude violen

Om maar meteen met een kwellende vraag in huis te vallen: seks na ons zestigste - stelt dat nog wat voor?

Ik kan er nog niet over meepraten, maar de Belgische televisie stelde de kijkers gisteren gerust met een Britse documentaire, waarin Engelse bejaarden met grote openhartigheid over hun seksleven praatten.

Er waren de onvermijdelijke, droevige getuigenissen. “Je blijft je jong voelen”, zei een vrouw, “tot je opeens een glimp van jezelf ziet in een winkelruit. Je ziet een gerimpeld, uitgezakt lichaam, en dat is een enorme schok.” En een man: “Het ergste van impotentie is: op straat een mooie meid zien en moeten denken: ik kan het niet meer.”

Maar ook de vrouw van het eerste citaat had gemerkt: “De erotische gevoelens kunnen toch weer opkomen om bevestigd te willen worden.” Dat was de teneur van deze documentaire: de behoefte aan seks kent geen leeftijdsgrens. “Op oude violen kun je nog mooie deuntjes spelen”, zei iemand. Mannen vertelden opgewekt hoe zij de strijd met de demon van hun impotentie hadden aangebonden, een vrouw hield ons voor dat een jonge minnaar als een levenselixer kan werken. Centraal stonden de ervaringen van Ian en Joan Lyon, een intellectueel aandoend echtpaar, die zonder enige gêne de intiemste bijzonderheden prijsgaven.

“Jij had vroeger maar één orgasme, tegenwoordig twee”, lachte Ian tegen zijn vrouw. “Is dat geen voordeel van de oude dag?”

“Ze zijn misschien niet meer zo extreem”, zei Joan.

“Ze zijn prima”, verzekerde Ian.

Ian legde uitgebreid uit hoe hij door epilepsie tijdelijk impotent was geworden. Hij had in Amerika een pompje gekocht waarmee hij een erectie teweeg kon brengen én handhaven. Joan: “Het is de Rolls Royce onder de pompjes.”

Een andere oude man prentte ons in: “Aanvaard de impotentie nooit. Seks is de kwintessens van het leven.” Hij was er trots op dat hij vrouwen nog steeds het hoogste genot kon verschaffen. “Vroeger had ik voortijdige zaadlozingen, nu kan ik uren doorgaan.”

Echtparen beweerden met klem dat de duur van het huwelijk het vuur van de passie niet hoeft te doven. “Ik vind je nog steeds erg aantrekkelijk”, zei een man tegen zijn vrouw, “ik kan genieten van het strelen van je knie - en van je achterwerk.”

Maar seks vereist volgens deze ervaringsdeskundigen wel regelmatige oefening. “Ik had tien jaar geen seks gehad”, vertelde een vrouw. “De mond van je vagina verstart. Je moet het gaande houden met massages en crèmes.” Een Belgische seksuologe in de studio bevestigde het na afloop: “Ik zeg niet dat men het dagelijks of wekelijks moet doen, maar wel regelmatig. Als men geen partner heeft, bestaat er nog zoiets als zelfbevrediging.”

Zo komt een mens nooit tot rust. Dat miste ik een beetje in deze documentaire: een tegendraadse bejaarde die zich enigszins vertoornd uit zijn stoel verhief en riep: “Mag het ook zónder? Ik heb er gewoon geen zin meer in, ja? Dat gekwijl en gehobbel, ik was net zo blij dat ik er af was en nu beginnen jullie er weer over.”

Na middernacht verscheen op BBC 2 Yoko Ono - ook niet meer een van de jongsten: morgen wordt ze vijfenzestig jaar. Wat betreft openhartigheid was het contrast met haar leeftijdgenoten in voormelde documentaire groot. Ono liet zich in Face to face interviewen door Sir Jeremy Isaacs, een zeer formele interviewer die star aan zijn vragenlijstje pleegt vast te houden. Het resultaat was van een bedroevende nietszeggendheid.

Kennelijk had Ono tevoren bepaald dat er niet te veel over John Lennon en The Beatles mocht worden gepraat, want die kwamen pas na een kwartier - en toen nog mondjesmaat - ter sprake. Had ze het einde van The Beatles veroorzaakt? “Natuurlijk niet”, zei ze, “dan zou ik wel een heel sterke vrouw moeten zijn geweest.”

Haar dagelijkse leven? Al vóór negen uur sprak ze haar advocaten, daarna deed ze tot vijf uur zaken op haar kantoor in New York, vooral betreffende haar 'estate'. Het klonk niet als een leven dat Lennon erg begeerd zou hebben als hij er nog was geweest. Hij hield van wildere deuntjes.