'India gaat binnenkort weer criminelen kiezen'

Veel van de 600 miljoen kiesgerechtigden in India laten maandag de stembussen voor wat ze zijn. Oorzaak: het slechte imago van corrupte politici. De moraal in India is zoek.

NEW DELHI, 12 FEBR. Een oud-premier in de gevangenis, drie deelstaat-premiers en een overleden premier op de verdachtenlijst, tientallen parlementsleden en ministers met een strafblad of verdacht van moord, bedreiging, mishandeling of simpelweg corruptie.

“India gaat binnenkort weer criminelen kiezen”, schreef een politiek commentator onlangs in het weekblad India Today. Oplichting, corruptie, omkoping, leugens en bedrog horen bij India als het hindoeïsme, bedelaars en de Ganges. Onkreukbaarheid laat zich nauwelijks vertalen in het Hindi. Niet alleen voor alle openbare diensten maakt smeergeld het leven gemakkelijker. De overheid leeft ervan. En veel politici leven ervoor. India stond vorig jaar op de achtste plaats van een internationale lijst voor meest corrupte landen.

In theorie kunnen ruim 600 miljoen Indiase kiesgerechtigden vanaf maandag in vier etappes naar de stembussen, maar tientallen miljoenen blijven vermoedelijk thuis. “Ik ben hulpeloos”, sprak demissionair premier I.K. Gujral onlangs weinig opbeurend. Gujral is zelf één van de weinige hoge Indiase politici met - vooralsnog - een onbesproken staat van dienst.

Het slechtste voorbeeld van India's criminele politiek wordt gegeven door Uttar Pradesh, met 160 miljoen inwoners India's dichtstbevolkte deelstaat. In het kabinet van 93 ministers hebben er 30 een strafblad. Daarnaast worden ruim 130 van de 424 volksvertegenwoordigers in Uttar Pradesh verdacht van strafbare feiten. Minister Tiwary (Wetenschap) heeft 29 aanklachten tegen zich lopen, waaronder 9 voor moord, 10 voor pogingen tot moord en 3 voor ontvoeringen. Afgelopen weekeinde werd een andere minister, Raghuraj Pratap Singh (Beleidsuitvoering), door de nationale kiescommissie verboden tijdens de drie verkiezingsweken voet te zetten in zijn eigen kiesdistrict, Pratapgarh, omdat hij gevochten zou hebben met politiemensen. Singh wordt verder verdacht van enkele ontvoeringen en moord.

“Op wie moet je nu nog stemmen?”, vraagt Jay Batterjee, middenstander in Lucknow, de hoofdstad van Uttar Pradesh, zich af. “Zoveel politici zijn betrokken bij schandalen, vechtpartijen of bedreigingen. Mensen willen niet meer bij een politieke partij horen.”

Hij is niet de enige. “90 miljoen...18 miljoen...4 miljoen... Ja laten we op deze stemmen, hij is betrokken bij een fraude van maar 1 miljoen rupees.” Een politieke tekening met deze tekst sierde onlangs de voorpagina van de Times of India.

Het fenomeen is niet nieuw in India, wel verergerd. Zodanig zelfs, dat niet meer wordt gesproken van de criminalisering van de politiek, maar van de politisering van de criminaliteit. “Van enige moraal of respect voor medemensen is in dit land al lang geen sprake meer”, schreef een commentator onlangs. Veel stemmen zouden worden afgedwongen door dreigementen van rijke kandidaten in de plattelandsdistricten. Al in 1977 schreef de nationale politiecommissie dat de politiek in de deelstaat Bihar, ten oosten van Uttar Pradesh, “is gebaseerd op gangsterisme”. “De spierballenpolitiek speelt vooral op het platteland”, stelt Joginder Singh, voormalig directeur van het Centrale Onderzoeksbureau van de politie (CBI) in New Delhi. “Tachtig procent van de Indiase bevolking leeft op het platteland, waar het leven nu eenmaal minder anoniem is dan in de steden. Kiezers wordt gewoonweg opgedragen te stemmen op hun 'beschermheer'. Zij doen dat gedwee om zich niet meer problemen op de hals te halen dan zij aankunnen.”

Ondertussen rijgen de schandalen in de Indiase politiek zich aaneen. Oud-premier Narasimha Rao wordt verdacht van grootschalige fraude. De in 1991 vermoorde oud-premier Rajiv Gandhi zou miljoenen hebben opgestreken bij een wapenleverantie door het Zweedse bedrijf Bofors. De huidige premier van de deelstaat Assam, Prafulla Kumar Mahanta, wordt verdacht van een miljoenenzwendel met een kredietgarantie. De premier van Bihar, Laloo Prasad Yadav, kwam onlangs op borgtocht vrij, maar wordt verdacht van grootschalige fraude in een veevoerschandaal. De voormalige premier van de zuidelijke deelstaat Tamil Nadu, Jayalalitha, is aangeklaagd wegens corruptie. Bijna honderd landelijke parlementariërs - een kleine 20 procent van de Lok Sabha, het lagerhuis - werden onlangs aangeklaagd omdat zij geld zouden hebben verdiend aan de verkoop van de in India moeilijk verkrijgbare, en dus felbegeerde telefoonlijnen en gasaansluitingen.

Het gevecht tegen de wijdverbreide corruptie in de top van de Indiase samenleving was één van de belangrijkste thema's die premier Gujral aansneed tijdens de viering van India's vijftigste onafhankelijkheidsdag, in augustus vorig jaar. Hij zette bij die gelegenheid met grote fanfare een speciale “anti-corruptie-cel” op, een bureau waar burgers konden klagen over corrupte praktijken. Een half jaar later blijkt dat de regering in minder dan 10 procent van de gevallen iets doet met de klachten. Bijna 200 klachten betroffen premiers, ministers en parlementsleden.

“Wij zullen alles in het werk stellen om de corruptie in de Indiase politiek uit te bannen”, zei onlangs de belangrijkste kandidaat voor het premierschap, Atal Behari Vajpayee van de Bharatiya Janata Party (BJP), India's grootste partij. De belofte weerhield de partij er niet van een verkiezingspact te sluiten met de partij van Tamil Nadu's oud-premier Jayalalitha, daags na de corruptiebeschuldigingen aan haar adres. Het was dezelfde BJP die in Uttar Pradesh een groot aantal parlementsleden van de Congrespartij uitnodigde over te lopen naar de regeringspartij. Alle 46 overlopers, onder wie een aantal met een strafblad, werden eind vorig jaar als dank benoemd tot minister in het grootste kabinet uit de Indiase geschiedenis. “Realpolitik”, was de summiere reactie van de BJP-bazen in New Delhi.

De belofte corruptie en criminaliteitspolitiek voorgoed uit te bannen, kreeg navolging bij vele collega-politici in de aanloop naar de verkiezingen. President K.R. Narayanan riep de bevolking onlangs op niet te stemmen op kandidaten met een crimineel verleden. De vraag is echter wat de keuze precies is. Politieke analisten schatten dat ten minste tientallen, zoniet honderden kandidaten die de komende weken op de kieslijsten staan, zich via corrupte praktijken naar de politieke top hebben gewerkt.

“Het systeem is tot op het bot verrot”, was onlangs een stelling die aan een groot aantal Indiërs werd voorgelegd in een enquete. 'Ja', antwoordde 67 procent. Het begint bij de geboorte en het eindigt bij de dood, schreef het tijdschrift Outlook onlangs in een speciale “omkopingssgids” voor India. Wie wil dat zijn kind netjes wordt aangegeven bij de burgerlijke stand, zal de ambtenaar een paar honderd rupees moeten betalen. Wie wil dat zijn dierbare overledene helemaal en niet half wordt verbrand op de crematieplaats aan de Yamuna-rivier in New Delhi, zal de verantwoordelijke houtverkoper extra moeten betalen. “Kun je verwachten dat de gewone burgers eerlijk leven als meer dan de helft van de politici corrupt is”, vraagt Rajendra Gupta, zakenman in Bombay, zich retorisch af. Zeventig procent van de Indiërs vindt zelfs dat corruptie een “integraal deel van de samenleving was” en dat het “nooit meer beter zou worden”.