Philips zoekt doel voor inkomsten uit verkoop tafelzilver

Philips komt morgen met fraaie winstcijfers, vooral door verkoop van flink wat 'tafelzilver'. Waaraan wordt de miljardenopbrengst besteed?

ROTTERDAM, 11 FEBR. Over één ding hoeven beleggers en werknemers van Philips morgenochtend niet in te zitten. President Boonstra zal morgen recordresultaten kunnen presenteren over het eerste volledige jaar dat hij de scepter zwaaide. Het record van 2,5 miljard gulden nettowinst uit 1995 kan Philips alleen nog ontglippen als over het laatste kwartaal een stevig negatief resultaat wordt geboekt.

Als het enigszins meezit kan Philips met een nettoresultaat van tussen vijf en zes miljard het oude record verpulveren. In dit astronomische winstcijfer is wel de verkoop van een forse hoeveelheid tafelzilver meegenomen. De eerste drie kwartalen boekte Philips eenmalige resultaten met de plaatsing op de beurs van een pakket aandelen ASML (481 miljoen gulden) en de verkoop van een pakket aandelen in de Taiwanese chipfabrikant TSMC (ruim een miljard). Daar stond een eenmalige afschrijving van aandelen Grundig (300 miljoen) tegenover. Bovenop de 1,2 miljard die in de eerste drie kwartalen werd verdiend komen in het laatste kwartaal van 1997 nog twee klappers. Philips verkocht nog een pakketje TSMC (boekwinst nog eens een slordige miljard) en behaalde een eenmalige bate van naar schatting 370 miljoen op de in december afgeronde verkoop van zijn belang in kabelmaatschappij UPC. De verkoop van Philips' belangen in Car Systems (voor 1,4 miljard gulden), die door sommige analisten wordt meegeteld, werd pas in januari voltooid en zal waarschijnlijk geen bijdrage leveren aan het resultaat over 1997.

Ook exclusief de opbrengsten van de grote uitverkoop zijn de verwachtingen voor Philips' resultaten hooggespannen. Analisten verwachten dat belangrijke bedrijfsonderdelen hun prestaties ten opzichte van 1996 zullen kunnen verbeteren. Analist C. Couwenberg van ABN Amro Hoare Govett voorziet uitschieters bij halfgeleiders (een winstverdubbeling) en consumentenelektronica (waar Grundig niet meer op de resultaten drukt). Ook bij licht, software en diensten (dit jaar grotendeels zonder het verlieslijdende Superclub en Philips Media) en professionele producten voorziet Couwenberg forse vooruitgang.

Over 1996 reserveerde Philips honderden miljoenen voor reorganisaties bij onder meer licht, Origin, Polygram en consumentenelektronica (onder meer Grundig). Volgens analist E. de Graaf van ING Barings waren dergelijke herstructureringslasten vorig jaar over het algemeen fors lager. Gemiddeld rekenen analisten erop dat Philips over het vierde kwartaal een winst uit gewone bedrijfsuitoefening van 1 tot 1,2 miljard zal kunnen toevoegen. Daarmee komt dit resultaat over heel 1997 uit op een slordige drie miljard gulden (1996: 723 miljoen).

Naast de verbeterde bedrijfsresultaten van de divisies speelt een rol dat Philips minder rente hoeft te betalen op zijn schulden. Het concern heeft de afgelopen anderhalf jaar immers een fors deel van de opbrengst van verkochte bedrijven gebruikt voor aflossing van schulden.

De Graaf schat dat de financiële lasten van Philips alles bij elkaar in het afgelopen jaar met 20 tot 25 procent zijn gedaald. Dit jaar zou het concern van zijn verbeterde schuldenpositie kunnen gaan profiteren, al wijst De Graaf erop dat Philips toch ook weer zal moeten investeren. “Philips houdt zo langzamerhand geld over”, zegt hij. “Daarvoor zal toch een bestemming gevonden moeten worden.”

De analist van ING Barings noemt als optie onder meer de bouw van een nieuwe chipfabriek, een miljardeninvestering die Philips waarschijnlijk met een partner zal doen. Ook de aankoop van een fabrikant van apparatuur voor computerspelletjes zou in zijn ogen een aardige mogelijkheid zijn. Dat zou een trendbreuk met het verleden zijn, want Philips heeft altijd met dédain naar spelletjescomputers gekeken. Het had immers de inmiddels geflopte interactieve compact-disc, die een veel bredere toepassing kende dan alleen spelletjes.

Naast vragen over Philips' algemene resultaten zal Boonstra morgenochtend in het Evoluon vragen moeten beantwoorden over een reeks specifieke zaken. Beleggers wachten met spanning af welk effect de crisis in Azië het laatste kwartaal heeft gehad op het bedrijf. Tot nu toe ondervond Philips daarvan geen belangrijke gevolgen. Couwenberg van ABN Amro is er echter niet gerust op. Hij heeft wegens de Azië-crisis zijn prognoses voor Philips over 1998 met 16 procent verlaagd. Ook ING Barings is met name benieuwd naar wat het concern over de gang van zaken in Azië te melden heeft. “We zijn nu [sinds Philips' presentatie in oktober] een paar maanden verder”, zegt hij. “Waarschijnlijk heeft Philips nu meer zicht op de effecten.”

Hoewel Boonstra heeft aangegeven dat de communicatie over de strategische koers is uitgesteld tot eind dit jaar, hoopt De Graaf ook op iets meer duidelijkheid hieromtrent: “Er is het afgelopen jaar gesproken over de verzelfstandiging van van alles en nog wat, van Polygram tot de lichtdivisie. Ik hoop dat er iets meer duidelijkheid komt over de toekomst. Het hoeft niet expliciet, er kan ook een richting worden aangegeven.”

Ten slotte wordt reikhalzend uitgekeken naar de resultaten die Philips heeft behaald met zijn mobiele telefoons. Het sprak eerder de verwachting uit met deze activiteit eind 1998 uit de verliezen te zijn. De Graaf: “Daar moet Philips het kunnen waarmaken. De Europese markt, waar Philips goed is vertegenwoordigd, was in de afgelopen maanden erg sterk.”