Een gezellige sluipmoordenaar

Het is een gedrocht. Een bochelaar met een boksersneus. Hij is niet groot of indrukwekkend zoals de B-52, niet snel en gracieus als de F-16, niet geheimzinnig en technologisch geavanceerd als de Stealth-bommenwerper.

Hij zit vol bulten, knobbels en bobbels. Hij heeft ook een afstotelijke naam: the Prowler, de sluiper, de stroper. Vorige week sneed de Prowler met zijn lelijke staart de kabel door van een Italiaanse skilift, waarbij twintig doden vielen.

Hetzelfde vliegtuig heeft nog meer op z'n geweten: boven Vietnam al vloog de Intruder rond, op het oog hetzelfde vliegtuig. Een meid-voor-alle-werk, die dagelijks de meest domme en hardvochtige bombardementsmissies opknapte.

De Prowler is lelijk en slecht. En toch heeft hij daarom iets moois. Omdat de Prowler voldoet aan een vormgevingstechnisch cliché: form follows function.

Het tegenovergestelde van die afzichtelijke Prowler is de overbekende F-16. De F-16 is te mooi, te gracieus voor de moordmissie waarvoor het toestel is ontworpen. De wetten van de supersone aerodynamica geven het toestel een spitse neus, een elegant getailleerde romp, een trotse staart en een glanzende, langgerekte oliedruppel als cockpit. Ontegenzeglijk een esthetisch hoogstandje. Maar dat juist maakt de F-16 zo ongeloofwaardig. Het is een balletdanser met een machinegeweer. Alsof het toestel met kunstzinnige motieven ontworpen is. Door een artiest, in plaats van een ingenieur. En dat is gek. Je laat een elektrische stoel ook niet door Philippe Starck ontwerpen. En de guillotine niet van houtsnijwerk voorzien.

Daarom is de Prowler mooi: hij is lelijk. Dat is zijn functie, zijn bestaansrecht. En de Prowler heeft nog iets aparts voor een gevechtsvliegtuig. De bemanningsleden zitten náást elkaar, niet achter elkaar, zoals bij de meeste andere gevechtsvliegtuigen. Dat maakt een gezellige vorm van oorlogvoering mogelijk. Er kunnen broodjes worden doorgegeven, blikjes frisdrank. Er kunnen tijdens het bombarderen zelfs liefkozingen worden uitgewisseld. Hetgeen minder onwaarschijnlijk is dan het klinkt, omdat het Amerikaanse leger ook vrouwen en homo's toestaat om gevechtsmissies te vliegen.

Jawel, nu ik erbij nadenk, denk ik te mogen opperen dat de piloot en de radaroperator in iets dergelijks verwikkeld zijn geweest toen ze dat fatale kabeltje doorknipten. Wellicht zei de piloot juist 'thanks', voor de beker Cherry Coke die hij aangereikt kreeg van zijn maat. Wellicht dat die op zijn beurt rustig doorrommelde in de koelbox, op zoek naar de Bounty's of de bananen. Op dat moment hoorden beiden een snerpend geluid, een kort gesuis en een doffe plof. De Prowler kwam voorbij. De sluipmoordenaar. Eigenlijk is er niks fout gegaan, daar in Italië. Het hoorde er gewoon bij.