VS hebben Saoedische bases niet echt nodig

ROTTERDAM, 10 FEBR. Dat Amerikaanse vliegtuigen tezijnertijd vanaf de Saoedische vliegbases geen gevechtsmissies naar Irak zullen uitvoeren - minister van Defensie William Cohen kondigde dit weekeinde aan daarvoor geen toestemming te vragen - komt de militaire plannenmakers van de VS niet gelegen.

Maar wanneer de ongewapende ondersteunings-vliegtuigen wel gewoon hun taak mogen uitvoeren, is er weinig aan de hand. Het vertrek van het vliegdekschip Nimitz gisterochtend geeft al aan dat de strategen niet volledig op de drijvende vliegvelden in de Golf hoeven terug te vallen.

Op dit moment staan, op een totaal van meer dan 300 toestellen in de Golf, ongeveer 100 vliegtuigen van de Amerikaanse luchtmacht opgesteld op de vliegbases 'Prince Sultan' en 'Taif'. De helft daarvan bestaat uit F-16 en F-15 jachtvliegtuigen die patrouillevluchten uitvoeren in het kader van operatie Southern Watch ter handhaving van het vliegverbod dat de geallieerden voor Zuid-Irak hebben afgekondigd. De andere helft bestaat uit ondersteuningsvliegtuigen, zoals KC-135 tankvliegtuigen, E-3 AWACS vliegende radarposten, EF-111 radarstoringsvliegtuigen en U-2 en RC-135 elektronische spionagevliegtuigen. Die toestellen zijn ongewapend, maar omdat ze de slagkracht van de gevechtsvliegtuigen aanzienlijk vergroten, staan ze ook wel bekend als force multipliers.

Als Saoedi-Arabië werkelijk helemaal niets met een eventuele aanval op Irak te maken wil hebben, moeten alle Amerikaanse vliegtuigen die nodig zijn voor het luchtoffensief, verhuizen naar vliegvelden in Bahrein, Koeweit, of elders in de regio - daar is overigens ruimte genoeg. Het Saoedische luchtruim zou dan ook compleet voor het Amerikaanse vliegverkeer worden gesloten. Maar of dat gebeurt is onduidelijk. Zeker is dat de offensieve rol van veel van deze toestellen eenvoudig is te maskeren. De AWACS-vliegtuigen, die het eventuele bombardementsoffensief in goede banen zouden moeten leiden, zouden zich met hun krachtige radar wel verraden. Het inzetten van de storings-vliegtuigen zou zelfs zeer in de kijker lopen. De EF-111's zouden om de Iraakse luchtafweer elektronisch plat te leggen, de formaties bommenwerpers - de strike packages - tot diep in Irak moeten volgen. Indien het Saoedische luchtruim tot verboden gebied zou worden verklaard, zou dit de plannenmakers wel in de wielen rijden: alle aanvallen zouden dan door de nauwe corridor van de Golf moeten worden gedirigeerd. De Iraakse verdediging zou dan altijd weten uit welke richting de aanvallers komen.

Ook bestaat nadrukkelijk de mogelijkheid om luchtaanvallen vanuit de VS zelf uit te voeren. Global reach, global power heet niet voor niets de jongste doctrine van de Amerikaanse luchtmacht. Een herhaling van de Golfoorlog, waarbij met kruisraketten bewapende B-52 bommenwerpers helemaal vanaf een Amerikaans vliegveld naar Irak vlogen, is goed mogelijk. Ook is het denkbaar dat de nieuwste B-2 voor radar slecht zichtbare stealth-bommenwerpers vanaf hun thuisbasis doelen in Irak bestoken. De Amerikaanse luchtmacht zegt dat één B-2 tot net zoveel in staat is als een heel vliegdekschip.