Voor geval van actie VS; Turken vallen Noord-Irak weer binnen

ANKARA, 9 FEBR. Ten minste 7.000 Turkse militairen, grotendeels commando's voorzien van pantservoertuigen, zijn vanmorgen Noord-Irak binnengetrokken. Ooggetuigen meldden dat zich onder de militairen ook medische teams bevonden.

In de Turkse media wordt al dagenlang in detail geschreven over de opzet van een bufferzone met een breedte van 240 kilometer en een lengte van 15 kilometer in het Koerdische Noord-Irak, in het geval van een Amerikaanse militaire aanval op Irak. Turkije wenst op die manier een herhaling te voorkomen van de situatie in 1991, toen na afloop van de Golfoorlog de Iraakse Koerden massaal in opstand kwamen tegen Bagdad, maar uit angst voor de chemische en biologische wapens van de Iraakse leider Saddam Hussein uiteindelijk de Turkse bergen invluchtten.

De 'operatie omhelzing', zoals het hier inmiddels heet, behelst de opzet van tentenkampen en mobiele ziekenhuizen door het Turkse Rode Kruis. Voedselhulp zal vanuit Turkije zelf in samenwerking met internationale hulporganisaties worden gecoördineerd. Hiervoor is de minister voor Cyprus en Europese Aangelegenheden inmiddels vrijgemaakt.

Voor de afgrendeling van de grens met Irak heeft Turkije in de afgelopen dagen zeker 50.000 militairen samengetrokken langs de grens met Irak. Dat is tevens bedoeld om te voorkomen dat de separatistische Koerdische Arbeiderspartij (PKK) van de chaos gebruik maakt om op grote schaal vanuit Noord-Irak in Turkije te infiltreren.

In Turkije wordt steeds sterk rekening gehouden met de mogelijkheid dat het de Amerikanen niet alleen te doen is om de chemische en biologische wapens van Irak te vernietigen, maar dat de Amerikaanse aanval eveneens zou kunnen leiden tot de omverwerping van het regime in Bagdad. Als gevolg hiervan bestaat de kans van opdeling van Irak en de eventuele vorming van een onafhankelijke Koerdische staat onder auspiciën van de Amerikanen en eventueel de Britten, aldus de Turkse vice-premier Bülent Ecevit. Turkije verzet zich sterk tegen een grotere autonomie voor de Koerden in Noord-Irak omdat dat tot repercussies zou leiden onder de Koerden in Turkije zelf.

De Turkse vrees voor een onafhankelijk Iraaks-Koerdistan wordt gevoed door het feit dat Washington tot nu toe geen overleg heeft gevoerd met Ankara over de vraag hoe het verder moet met Irak na afloop van een militaire actie. Turkije, een buurland van Irak, zou daarover tenminste moeten worden geconsulteerd, zo wordt in regeringskringen in Ankara geredeneerd. Ecevit verdenkt de VS er tevens van dat de crisis met Irak tot doel heeft om de olieprijzen op te drijven.