Verlies record jaagt Romme naar goud

NAGANO, 9 FEBR. Met een valse start luidde Gianni Romme gisteren in Nagano de mooiste schaatsrace van zijn leven in. Bij de herstart op de vijf kilometer bleef de Brabander bijna net zo lang staan tot de rook van het startpistool was verdwenen. Toch zorgde hij voor de snelste opening, om daarna in een wereldrecordtijd van 6.22,20 naar de eerste Nederlandse gouden medaille op deze Olympische Spelen te schaatsen. Rintje Ritsma won zilver, Bart Veldkamp hielp België aan de eerste schaatsmedaille ooit.

Veldkamp was op de openingsafstand van het toernooi in het M-Wave-stadion de eerste die het twee maanden oude wereldrecord van Romme (Heerenveen, 6.30,63) brak. Hij bracht voor het eerst in zijn carrière een wereldrecord op zijn naam, maar langer dan tien minuten hield het niet stand. In de race na hem was Rintje Ritsma zevenhonderste van een seconde sneller, maar toen moest Romme nog rijden, tegen de Noor Kjell Storelid. De Scandinaviër zag zijn tegenstander erg snel afstand nemen en finishte uiteindelijk op een halve ronde achterstand.

“Ik was boos van binnen, omdat Bart mijn wereldrecord had afgepakt. Als zoiets gebeurt, wil je het graag terug”, verklaarde Romme zijn resultaat. “Je moet dan gewoon harder.” Ruim zes seconden sneller dan Ritsma en Veldkamp voltooide Romme zijn race.

De man die is vernoemd naar de Italiaanse oud-voetballer Gianni Rivera groeide in de Zuid-Hollandse selectie uit tot een voorbeeldig stayer en nam in de zomer van 1995 in de kernploeg allround van bondscoach Henk Gemser de plaats in van Bart Veldkamp. Met zijn besluit zich zonder selectieperikelen onder Belgische vlag voor te bereiden op de Spelen, maakte Veldkamp de weg vrij voor een nieuwe schaatstopper. Een ongeduldige jongen die vond dat hij al twee jaar rijp was voor de kernploeg. Zo gretig was hij toen al.

Henk Gemser bewerkte de ruwe parel tot een fonkelende juweel. Onder de bondscoach won Romme goud op de tien kilometer bij de WK afstanden. Op dat toernooi veroverde hij ook brons (1996) en zilver (1997) op de vijf kilometer, de afstand waarop hij gisteren zijn uitsluitend Nederlandse concurrenten en een Belg in fraaie bijrollen manoeuvreerde.

In Japan straalde de gretigheid van Romme af. Het gehele seizoen is het, mede dankzij de klapschaats, eigenlijk niet anders geweest. Bij de wereldbekerwedstrijden in Berlijn, eind november, verbeterde hij het bijna vier jaar oude wereldrecord op de vijf kilometer van Johann Olav Koss. Een week later deed hij het in Heerenveen nog eens dunnetjes over.

De wereldrecords van achtereenvolgens Veldkamp en Ritsma werkten gisteren bij Romme als een rode lap op een stier. Al nadat 's lands sterkste stayer de eerste vier ronden supersnel had gereden, wist Ritsma dat hij geklopt was. In het stadion waarin hij een jaar geleden op pijnlijke wijze zijn wereldtitel allround verloor aan Ids Postma, legde de Fries zich op dat moment al neer bij een tweede plaats.

Romme: “Ik forceerde me niet, het ging heel erg goed.” In Japan werd hij ook niet overvallen door zenuwen of overmoed, vooral tot opluchting van Gemser. “Ik was gelukkig heel erg rustig. Ik heb me niet gek laten maken door het olympische gebeuren. Deze week zei ik nog tegen Henk: 'Zijn dit nou de Olympische Spelen?' Je ziet hier dezelfde tegenstanders als op andere toernooien, je zit op het ijs, het is je eigen wereld. Ik heb hier dus rustig naartoe geleefd. Alleen vandaag had ik vooraf een beetje wedstrijdspanning. Ik was overtuigd van mijn eigen kunnen, maar toch heb je altijd nog een beetje twijfel. En dat is ook gezond.”

Romme was zelf nog niet in een euforische stemming. “Maar ik weet zeker dat het land op zijn kop staat”, zei hij met een gedachtesprong van Japan naar Nederland. “Ook Brabant. Brabanders zijn niet zo schaatsminded, maar het zal beter worden. Ik hoop vooral dat het voor de jeugd een duwtje in de rug is en dat ze ooit zullen bereiken wat ik nu heb bereikt.”

Bart Veldkamp was naar Japan gekomen om er de beste races van zijn loopbaan te rijden. Hij steekt al enige tijd in een blakende vorm en achtte vooraf de kans groot dat hij twee keer bij de eerste drie zou eindigen, op de vijf en op de tien kilometer, die volgende week dinsdag wordt gereden. De helft van zijn voorspelling kwam gisteren uit. Goud, zoals in 1992 in Albertville op de tien kilometer, leek zelfs even tot de mogelijkheden te behoren. Maar net als in Hamar (1994) op de tien kilometer won hij brons. Op zijn derde Spelen moest de sportman met een Belgisch paspoort een 'beer' uit Lemmer en een 24-jarige geweldenaar uit Brabant laten voorgaan.